Ευρωπαϊκή Οδηγία NIS2: Ο ΣΕΒ χαρτογραφεί τον δρόμο από τη συμμόρφωση στη στρατηγική ανθεκτικότητα

Σε ένα διεθνές περιβάλλον όπου η Τεχνητή Νοημοσύνη μεταμορφώνει ριζικά το τοπίο των κυβερνοαπειλών και οι μισές επιχειρήσεις παγκοσμίως υπέστησαν τουλάχιστον μία κυβερνοεπίθεση τον περασμένο χρόνο, η μετάβαση από την απλή συμμόρφωση στην ουσιαστική ψηφιακή ανθεκτικότητα καθίσταται θεμελιώδης προϋπόθεση βιωσιμότητας.

Αυτό είναι το κεντρικό μήνυμα που αναδείχθηκε από την πρωτοβουλία του ΣΕΒ, ο οποίος παρουσίασε έναν Πρακτικό Οδηγό για τις επιχειρήσεις ενόψει της εφαρμογής της νέας Ευρωπαϊκής Οδηγίας NIS2 και του εθνικού νόμου 5160/2024. Ο οδηγός παρουσιάστηκε σε ειδική εκδήλωση την Τετάρτη 22 Οκτωβρίου, υπογραμμίζοντας ότι η κυβερνοασφάλεια παύει να είναι ένα αμιγώς τεχνικό ζήτημα και μετατρέπεται σε κεντρική ευθύνη της Ανώτατης Διοίκησης.

 
Η στρατηγική διάσταση της NIS2

Η νέα Οδηγία δεν αποτελεί απλώς ένα ακόμη ρυθμιστικό βάρος, αλλά έναν «πραγματικό σύμμαχο» που δείχνει τον δρόμο προς την ανθεκτικότητα, όπως ανέφερε η κα. Μάγκυ Αθανασιάδη, διευθύντρια του τομέα Τεχνολογίας & Ψηφιακού Μετασχηματισμού του ΣΕΒ. Άλλωστε, το κόστος κάθε παραβίασης αυξάνεται ραγδαία, φτάνοντας σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες ακόμη και τα 4,9 εκατομμύρια ευρώ.

Η NIS2 προσδιορίζει ελάχιστες διαδικασίες διαχείρισης κινδύνων που καλύπτουν την πρόληψη, τη διαχείριση περιστατικών και την ανάκαμψη. Παράλληλα, θεσπίζει την υποχρέωση γνωστοποίησης σημαντικών περιστατικών στην Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας.

Τα οφέλη της συμμόρφωσης είναι απτά:

• Μείωση Κινδύνου: Οι επιχειρήσεις που έχουν ήδη συμμορφωθεί αντιμετωπίζουν 4 φορές μικρότερη πιθανότητα να υποστούν περιστατικό παραβίασης.
• Επιχειρησιακή Συνέχεια: Διασφαλίζεται η συνέχεια των λειτουργιών σε περίπτωση επίθεσης.
• Προστασία Φήμης: Βελτιώνεται η εικόνα της επιχείρησης προς πελάτες και συνεργάτες.
• Αποφυγή Κυρώσεων: Μειώνεται ο κίνδυνος επιβολής διοικητικών κυρώσεων.

Η Πρόεδρος της Εκτελεστικής Επιτροπής του ΣΕΒ, κα. Ράνια Αικατερινάρη, τόνισε ότι η κυβερνοασφάλεια είναι πλέον «θεμέλιο στρατηγικής, εμπιστοσύνης και βιωσιμότητας». Στόχος του Οδηγού, όπως είπε, είναι να βοηθήσει τις επιχειρήσεις να «μετατρέψουν τη συμμόρφωση σε στρατηγική δύναμη», εστιάζοντας στην πρόληψη, τη διαχείριση κινδύνων και την προστασία της εφοδιαστικής αλυσίδας.

 
Συνεργασία και ανταγωνιστικό πλεονέκτημα

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη συνεργασίας των επιχειρήσεων με την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας. Η Υποδιοικήτρια Επιτελικού Σχεδιασμού στην Αρχή, κα. Αντιγόνη Γιαννακάκη, διαβεβαίωσε ότι στόχος της Αρχής είναι να στέκεται «ως συνεργάτης των επιχειρήσεων».

Η κα. Γιαννακάκη υπογράμμισε ότι με σωστό προγραμματισμό και έγκαιρη προετοιμασία, η συμμόρφωση με τη NIS2 μπορεί να μετατραπεί σε «ανταγωνιστικό πλεονέκτημα», χτίζοντας εμπιστοσύνη και ενισχύοντας την επιχειρησιακή συνέχεια.

 
Τα 10 κρίσιμα βήματα του πρακτικού οδηγού

Ο Πρακτικός Οδηγός του ΣΕΒ συνοψίζει 10 κρίσιμα βήματα που πρέπει να ακολουθήσουν οι οργανισμοί για να θωρακιστούν απέναντι στις σύγχρονες απειλές και να επιτύχουν συμμόρφωση.

1. Στρατηγική & Διακυβέρνηση: Η κυβερνοασφάλεια πρέπει να ενσωματωθεί στη στρατηγική της επιχείρησης. Απαιτείται ένα ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Διαχείρισης Κινδύνων, εγκεκριμένο και εποπτευόμενο από τη διοίκηση. Ο Υπεύθυνος Ασφάλειας Πληροφοριακών Συστημάτων (CISO) αναλαμβάνει κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή.
2. Διαχείριση Εξοπλισμού (Asset Management): Απαιτείται πλήρης καταγραφή και ταξινόμηση όλων των περιουσιακών στοιχείων, τόσο της Πληροφορικής (IT) όσο και των Βιομηχανικών Συστημάτων Ελέγχου (OT). Πρέπει να οριστούν υπεύθυνοι και κατάλληλα μέτρα προστασίας, ώστε η επιχείρηση να γνωρίζει ανά πάσα στιγμή τι είναι κρίσιμο και πώς προστατεύεται.
3. Διαχείριση Ευπαθειών: Το βήμα αυτό απαιτεί συνεχή παρακολούθηση και αξιολόγηση των ευπαθειών σε εξοπλισμό και συστήματα. Είναι κρίσιμη η άμεση δρομολόγηση ενεργειών αντιμετώπισης και η γνωστοποίηση στην Εθνική Αρχή, όταν αυτό απαιτείται.
4. Εκτίμηση Επικινδυνότητας (Risk Assessment): Οι επιχειρήσεις καλούνται να αναλύσουν πιθανά σενάρια επίθεσης και να ποσοτικοποιήσουν τους κινδύνους, με στόχο να μην εξελιχθούν σε περιστατικά. Βάσει αυτής της ανάλυσης, διαμορφώνεται πλάνο αντιμετώπισης με συγκεκριμένα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα.
5. Έλεγχος Προσβάσεων: Υιοθέτηση αυστηρής πολιτικής ελεγχόμενης πρόσβασης. Αυτό περιλαμβάνει τον περιορισμό προνομίων βάσει ρόλων (least privilege) και τη χρήση πρακτικών όπως η πολυπαραγοντική αυθεντικοποίηση (MFA) για τη μείωση των πιθανοτήτων παραβίασης.
6. Ασφαλείς Ρυθμίσεις & Αλλαγές: Εφαρμογή ισχυρών πολιτικών ασφαλείας για κωδικούς, καταγραφή συμβάντων (logging), firewalls κ.λπ.. Επιβάλλεται μια αυστηρή και οργανωμένη διαδικασία για τις ενημερώσεις (updates) και τις διορθώσεις (patches), ώστε το περιβάλλον να παραμένει σταθερό και ασφαλές μετά από κάθε αλλαγή.
7. Ασφάλεια στον Κύκλο Ζωής Εφαρμογών: Οι αρχές «Ασφάλεια από το Σχεδιασμό» (Security by Design) και «Ασφάλεια εξ ορισμού» (Security by Default) πρέπει να ενσωματώνονται σε κάθε στάδιο, από την ανάπτυξη έως τη χρήση του λογισμικού.
8. Ασφάλεια Εφοδιαστικής Αλυσίδας: Οι επιχειρήσεις οφείλουν να αξιολογούν τους κινδύνους που προέρχονται από συνεργάτες και προμηθευτές, διασφαλίζοντας ότι δεν αποτελούν «αδύναμο κρίκο». Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μέσω συμβατικών ρητρών που επιβάλλουν τα απαιτούμενα μέτρα κυβερνοασφάλειας.
9. Σχέδιο Αντιμετώπισης Περιστατικών: Ύπαρξη ενός σαφούς πλάνου για το τι θα συμβεί κατά τη διάρκεια μιας κυβερνοεπίθεσης. Το σχέδιο πρέπει να προσδιορίζει ποιοι εμπλέκονται, πώς περιορίζεται η ζημιά, πώς αποκαθίσταται η λειτουργία και πώς ενημερώνονται οι αρχές, ελαχιστοποιώντας τις συνολικές επιπτώσεις.
10. Επιχειρησιακή Συνέχεια & Διαχείριση Κρίσεων: Προετοιμασία για τη συνέχιση της λειτουργίας ακόμη και υπό συνθήκες σοβαρής διαταραχής. Τα Πλάνα Επιχειρησιακής Συνέχειας και Διαχείρισης Κρίσεων πρέπει να καθορίζουν τις ενέργειες ανάκαμψης για γρήγορη επάνοδο στην κανονική λειτουργία.

 
Ο ανθρώπινος παράγοντας: Η πρώτη γραμμή άμυνας

Ο οδηγός κλείνει με μια κρίσιμη επισήμανση (Bonus Tip): την ανάγκη για επένδυση στη συνεχή εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση του προσωπικού. Η εκπαίδευση πρέπει να δίνει έμφαση στην αναγνώριση απειλών (όπως το phishing), τη σωστή διαχείριση κωδικών πρόσβασης και την ασφαλή χρήση των συστημάτων.

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «Η ανθρώπινη γνώση παραμένει η πρώτη γραμμή άμυνας απέναντι στις κυβερνοαπειλές».

 
info

Κατεβάστε τον Οδηγό εδώ

Παρακολουθήστε την εκδήλωση εδώ

 
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη  υβριδικής νοημοσύνης.

Για  αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.