Η «σταθερότητα» της JTI Hellas και το πολιτικό στοίχημα πίσω από τα 740 εκατ. ευρώ ΕΦΚ

Σε επίσημη ανακοίνωση της  η JTI μιλά για κύκλο εργασιών, εξαγωγές και επενδύσεις σε μια «ακριτική» περιοχή. Αυτό που δεν λέει είναι πόσο εξαρτημένο έχει γίνει το ελληνικό δημόσιο από την κατανάλωση καπνού — και πόσο εύθραυστο είναι το ρυθμιστικό καθεστώς στο οποίο στηρίζεται η επόμενη φάση ανάπτυξης του κλάδου.

Ανάλυση της mywaypress.gr  |

 
Η JTI Hellas ανακοίνωσε την Πέμπτη κύκλο εργασιών 850 εκατ. ευρώ για το 2025, αύξηση καθαρών πωλήσεων 5,4% σε σχέση με το 2024 και συνεισφορά άνω των 740 εκατ. ευρώ στα δημόσια ταμεία μέσω Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης. Το δελτίο Τύπου παρουσιάζει τα νούμερα ως επιτυχία εταιρικής διαχείρισης σε δυσμενές διεθνές περιβάλλον. Διαβασμένα διαφορετικά, όμως, αποτυπώνουν κάτι πιο ανήσυχο: πόσο βαθιά έχει εγγραφεί η κατανάλωση καπνού στην αρχιτεκτονική των ελληνικών δημόσιων εσόδων — τη στιγμή ακριβώς που στις Βρυξέλλες διαπραγματεύεται μια οδηγία ικανή να ανατρέψει το ίδιο το μοντέλο ανάπτυξης που η εταιρεία γιορτάζει.

 
Το νούμερο που δεν είναι αυτό που τονίζει το δελτίο Τύπου

Το πραγματικά ενδιαφέρον μέγεθος δεν είναι ο κύκλος εργασιών, αλλά τα 740 εκατ. ευρώ ΕΦΚ. Πρόκειται για μια σχεδόν σταθερή δημοσιονομική ροή, ανεξάρτητη από την οικονομική συγκυρία, που το ελληνικό κράτος έχει μάθει να υπολογίζει στον προϋπολογισμό του. Η ίδια η JTI έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι η ελληνική της δραστηριότητα αντιστοιχεί σε πάνω από το 2% των συνολικών δημόσιων εσόδων της χώρας — μέγεθος που καθιστά τη σταθερότητα της κατανάλωσης καπνού ζήτημα δημοσιονομικού σχεδιασμού, όχι απλώς εταιρικής επίδοσης.

Αυτή η εξάρτηση έχει και κοινωνικό πρόσημο. Ο ΕΦΚ σε προϊόντα καπνού είναι εξ ορισμού αναλογικά βαρύτερος για νοικοκυριά χαμηλότερου εισοδήματος — λειτουργεί δηλαδή ως ένας από τους πλέον αντίστροφα προοδευτικούς φόρους του ελληνικού συστήματος, στην ίδια λογική με την υπερβολική εξάρτηση της χώρας από έμμεση φορολογία που έχει καταγραφεί επανειλημμένα σε στοιχεία ΟΟΣΑ. Η Ελλάδα παραμένει, με ποσοστό καπνιστών περίπου 36% του πληθυσμού άνω των 15 ετών, δεύτερη υψηλότερη στην Ευρωπαϊκή Ένωση μετά τη Βουλγαρία και πολύ πάνω από τον ενωσιακό μέσο όρο του 24% — με τις Ελληνίδες μάλιστα να καταγράφουν το υψηλότερο ποσοστό καπνιστριών σε όλη την ΕΕ, περίπου 32%. Η «σταθερότητα» των εσόδων που πανηγυρίζει το δελτίο Τύπου είναι, σε τελική ανάλυση, συνάρτηση του ότι η Ελλάδα δεν έχει καταφέρει να μειώσει ουσιαστικά μια από τις υψηλότερες επικράτειες καπνίσματος στην ήπειρο.

Η σταθερότητα των εσόδων που πανηγυρίζεται είναι, ουσιαστικά, συνάρτηση του ότι η Ελλάδα παραμένει δεύτερη υψηλότερη στην ΕΕ σε ποσοστό καπνιστών.

 
Ξάνθη: από τον Σαββίδη στην JTI, και το ασαφές νούμερο των 50.000 οικογενειών

Το εργοστάσιο της Ξάνθης δεν είναι απλώς μια βιομηχανική μονάδα· είναι η ιστορική ΣΕΚΑΠ, που πέρασε το 2013 στον έλεγχο του επιχειρηματία Ιβάν Σαββίδη και το 2018 πωλήθηκε στην JTI στο πλαίσιο ευρύτερης συμφωνίας με τον ρωσικό όμιλο Donskoy Tabak. Τότε η παραγωγική δυναμικότητα του εργοστασίου ήταν μόλις 0,7 δισ. τσιγάρα ετησίως· μέσα σε δύο χρόνια εκτοξεύθηκε στα 5 δισ., με τη μεταφορά γραμμών παραγωγής από άλλα ευρωπαϊκά εργοστάσια του ομίλου. Το 74% αυτής της παραγωγής σήμερα εξάγεται. Με άλλα λόγια, η Ξάνθη δεν λειτουργεί πρωτίστως ως αγορά κατανάλωσης για την JTI, αλλά ως εξαγωγική πλατφόρμα χαμηλού κόστους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης — μια λειτουργία περισσότερο βιομηχανικής γεωγραφίας παρά εμπορικής παρουσίας.

Το δελτίο Τύπου επικαλείται στήριξη «περισσότερων από 50.000 οικογενειών» σε όλη τη χώρα, χωρίς να εξηγεί τη μεθοδολογία του αριθμού. Το μέγεθος δεν μπορεί να αναφέρεται στους 300 και πλέον άμεσα εργαζόμενους· περιλαμβάνει, κατά πάσα πιθανότητα, καπνοπαραγωγούς με συμβόλαια μέσω της Συνεταιριστικής Ένωσης Καπνοπαραγωγών Ελλάδος και σημεία λιανικής που αμείβονται με προμήθεια — έναν πολλαπλασιαστή απασχόλησης που χρησιμοποιείται συστηματικά από κλάδους έντασης λιανικής δικτύου (τράπεζες, ΟΠΑΠ, εταιρείες ενέργειας) για να διογκώσουν το αφήγημα κοινωνικού αποτυπώματος, χωρίς επαληθεύσιμη ανάλυση. Αξίζει επίσης να σημειωθεί η χρήση του όρου «ακριτική» για την Ανατολική Μακεδονία και Θράκη — γλώσσα δανεισμένη από τον κρατικό/αμυντικό λόγο για μια μεθοριακή περιοχή με ευαίσθητη μειονοτική σύνθεση. Η επιλογή αυτή δεν είναι ουδέτερη: τοποθετεί σιωπηλά την εταιρεία ως φορέα εθνικού συμφέροντος σε μια περιοχή όπου η οικονομική παρουσία έχει και γεωπολιτικές αποχρώσεις, πέρα από τις καθαρά επιχειρηματικές.

 
Το ρυθμιστικό ρολόι που το δελτίο Τύπου δεν αναφέρει

Η πιο εντυπωσιακή —και λιγότερο εξηγημένη— πρόταση του δελτίου αφορά τα θερμαινόμενα προϊόντα: η νέα συσκευή Ploom Aura παρουσιάστηκε στην ελληνική αγορά και, σύμφωνα με την εταιρεία, το 2026 «καταγράφεται ακόμη πιο ανοδική δυναμική». Αυτό που η ανακοίνωση αποσιωπά είναι ότι αυτή η δυναμική στηρίζεται σε ένα ασταθές ρυθμιστικό καθεστώς που βρίσκεται, αυτή τη στιγμή, στο επίκεντρο μιας από τις πιο αμφιλεγόμενες διαπραγματεύσεις φορολογικής πολιτικής στις Βρυξέλλες.

Τον Ιούλιο του 2025 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε πρόταση αναθεώρησης της Οδηγίας για τη φορολόγηση των καπνικών προϊόντων, που προβλέπει αύξηση έως και 139% στον ελάχιστο ΕΦΚ των συμβατικών τσιγάρων και, για πρώτη φορά, εναρμονισμένη ελάχιστη φορολόγηση στα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού, τα ηλεκτρονικά τσιγάρα και τις νικοτινούχες σακούλες. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο απέρριψε στις 17 Ιουνίου 2026, με ψήφους 439 έναντι 181, τη δική του συμβιβαστική έκθεση επί του φακέλου — μια πρωτοφανή ήττα που αποκάλυψε βαθιά διάσπαση μεταξύ κρατών-μελών σχετικά με το πόσο πρέπει να φορολογούνται τα νέα προϊόντα νικοτίνης σε σχέση με το παραδοσιακό τσιγάρο. Ο φάκελος πέρασε τον Ιούλιο του 2026 στην ιρλανδική Προεδρία του Συμβουλίου και παραμένει ανοιχτός, καθώς απαιτείται ομοφωνία των κρατών-μελών.

Η Ελλάδα έχει τοποθετηθεί, μαζί με τη Σουηδία, στο στρατόπεδο που υποστηρίζει διαφοροποιημένη —χαμηλότερη— φορολόγηση για τα «προϊόντα μειωμένου κινδύνου» έναντι του συμβατικού τσιγάρου, στη λογική του «λιγότερη βλάβη, λιγότερος φόρος». Αυτή η πολιτική ευθυγράμμιση, και όχι κάποιο εγγενές τεχνολογικό πλεονέκτημα, είναι που επιτρέπει σήμερα στο Ploom Aura να αναπτύσσεται με το χαμηλότερο φορολογικό κόστος που περιγράφει το δελτίο Τύπου. Αν η αναθεώρηση της Οδηγίας τελικά εξομοιώσει τη φορολόγηση θερμαινόμενων και συμβατικών προϊόντων —όπως αρχικά επιδίωκε η πρόταση της Επιτροπής—, η «ανοδική δυναμική» της κατηγορίας θα αντιμετωπίσει διαρθρωτικό αντίθετο άνεμο. Το δελτίο Τύπου παρουσιάζει, συνεπώς, ως εσωτερικό εταιρικό επίτευγμα κάτι που είναι, στην πραγματικότητα, ένα ανοιχτό πολιτικό στοίχημα με ημερομηνία λήξης που δεν ελέγχεται από την JTI.

 
Το λαθρεμπόριο ως επιχείρημα — με προσοχή στην πηγή

Στο ίδιο πλαίσιο διαπραγμάτευσης εντάσσεται και ένα δεύτερο αφήγημα που κυκλοφόρησε παράλληλα φέτος: έκθεση της KPMG, ανατεθειμένη από την Philip Morris International, κατέταξε την Ελλάδα πρώτη στην ΕΕ-27 στη μείωση της κατανάλωσης παράνομων τσιγάρων για δεύτερη συνεχή χρονιά, με το ποσοστό λαθρεμπορίου να υποχωρεί στο 14,1% το 2025 και τις χαμένες φορολογικές απώλειες να μειώνονται στα 330 εκατ. ευρώ από 438 εκατ. το 2024. Σε επίπεδο Ένωσης, όμως, η εικόνα κινείται αντίστροφα: η κατανάλωση παράνομων τσιγάρων στην ΕΕ ξεπέρασε το 10% του συνόλου για πρώτη φορά από το 2014, με εκτιμώμενη απώλεια εσόδων 16,7 δισ. ευρώ.

Το επιχείρημα αυτό χρησιμοποιείται συστηματικά από τη βιομηχανία καπνού για να αντιταχθεί σε απότομες αυξήσεις ΕΦΚ, με το σκεπτικό ότι η ακρίβεια τροφοδοτεί το παράνομο εμπόριο. Η επιχειρηματολογία δεν είναι αβάσιμη, αλλά προέρχεται από μελέτη που παραγγέλθηκε από ενδιαφερόμενο μέρος στην ίδια διαπραγμάτευση όπου η JTI έχει άμεσο συμφέρον — στοιχείο που δεν αναιρεί τα ευρήματα, αλλά επιβάλλει να διαβάζονται ως μέρος μιας οργανωμένης επικοινωνιακής εκστρατείας κλάδου ενόψει της ψηφοφορίας στο Συμβούλιο, και όχι ως ανεξάρτητη αποτίμηση.

 
Τι πραγματικά ανακοίνωσε η JTI Hellas

Διαβασμένο συνολικά, το δελτίο Τύπου της 25ης Σεπτεμβρίου 2026 δεν είναι απλώς ένας οικονομικός απολογισμός· είναι μια τοποθέτηση σε μια ανοιχτή διαπραγμάτευση. Τα νούμερα απασχόλησης, επενδύσεων και εξαγωγών στην Ξάνθη λειτουργούν ως πολιτικό κεφάλαιο, ενισχύοντας το επιχείρημα ότι η ελληνική θέση στο τραπέζι των Βρυξελλών —η στήριξη χαμηλότερης φορολόγησης των θερμαινόμενων προϊόντων— εξυπηρετεί εθνικό συμφέρον απασχόλησης και εσόδων, όχι μόνο εταιρικό συμφέρον. Η λέξη-κλειδί του δελτίου, «σταθερότητα», δεν περιγράφει το παρελθόν· είναι επιχείρημα για το μέλλον, σε μια στιγμή που η ίδια η σταθερότητα του φορολογικού καθεστώτος αμφισβητείται ενεργά σε επίπεδο Ένωσης.

 
Info photo: Το εργοστάσιο της JTI στην Ξάνθη, η ιστορική μονάδα ΣΕΚΑΠ

 
Συντακτική σημείωση & πολιτική AI: Κάθε δημοσιευμένο άρθρο στο  mywaypress.gr αποτελεί προϊόν ουσιαστικού συντακτικού ελέγχου και ανθρώπινης επιμέλειας, η οποία φέρει την αποκλειστική συντακτική ευθύνη του περιεχομένου (EU AI Act, Art. 50.4). Τηρούμε πλήρως τους κανόνες διαφάνειας και τις εκάστοτε οδηγίες των Εθνικών Αρχών Εποπτείας της Αγοράς.

 
Φωτογραφία / Εικονογράφηση: Δημιουργήθηκε με χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης (AI Generated Image).

 
Ανάλυση και σύνθεση: mywaypress.gr

 
© 2026 mywaypress.gr — Από το τι συμβαίνει στο τι σημαίνει