Το μήνυμα του ΣΕΒ: η εργασία επιστρέφει στο επίκεντρο της αναπτυξιακής στρατηγικής της χώρας
Τριμερής Κοινωνική Συμφωνία και ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ: Νέο θεσμικό πλαίσιο για την εργασία ανάμεσα σε παραγωγικότητα, κοινωνικό διάλογο και ψηφιακό κράτος
Σε μια συγκυρία όπου η ελληνική οικονομία αναζητά βιώσιμους μοχλούς ανάπτυξης πέρα από τη συγκυριακή ανάκαμψη, το Γενικό Συμβούλιο του ΣΕΒ για το 2026 ανέδειξε δύο κρίσιμους άξονες πολιτικής: την Τριμερή Κοινωνική Συμφωνία για την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας και τη μετάβαση στο πληροφοριακό σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Πρόκειται για παρεμβάσεις που φιλοδοξούν να επαναπροσδιορίσουν τον τρόπο με τον οποίο ρυθμίζεται, καταγράφεται και τελικά νομιμοποιείται η εργασία στην Ελλάδα.
Η Τριμερής Συμφωνία ως επανεκκίνηση του κοινωνικού διαλόγου
Η υπογραφή της Τριμερούς Κοινωνικής Συμφωνίας από τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους και το Υπουργείο Εργασίας τον Νοέμβριο του 2025 σηματοδοτεί μια θεσμική επαναφορά του κοινωνικού διαλόγου σε κεντρικό ρόλο. Όπως υπογράμμισε ο Πρόεδρος του ΣΕΒ, Σπύρος Θεοδωρόπουλος, η συμφωνία αποτελεί έμπρακτη απόδειξη ότι εργοδότες, εργαζόμενοι και κράτος μπορούν να συνδιαμορφώσουν ένα κοινό πλαίσιο κανόνων, σε αντίθεση με την μονομερή ρύθμιση που χαρακτήρισε προηγούμενες περιόδους.
Στρατηγικά, η τοποθέτηση του ΣΕΒ συνδέει ευθέως τις συλλογικές συμβάσεις με τον κεντρικό εθνικό στόχο της αύξησης της παραγωγικότητας. Η λογική που αναπτύσσεται είναι σαφής: επενδύσεις από τις επιχειρήσεις, αύξηση παραγωγικότητας, ενίσχυση εισοδημάτων και διεύρυνση της κάλυψης των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις. Πρόκειται για ένα αφήγημα που επιχειρεί να γεφυρώσει το παραδοσιακό χάσμα ανάμεσα στην ανταγωνιστικότητα και την κοινωνική προστασία, μετατοπίζοντας τη συζήτηση από το κόστος εργασίας στην ποιότητα και την απόδοση της εργασίας.
Ωστόσο, η επιτυχία αυτού του πλαισίου θα κριθεί από το κατά πόσο η συμφωνία θα μεταφραστεί σε ουσιαστική αύξηση της συλλογικής κάλυψης και όχι απλώς σε μια θεσμική δήλωση προθέσεων. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο η ύπαρξη κοινωνικού διαλόγου, αλλά η ικανότητά του να παράγει δεσμευτικά και εφαρμόσιμα αποτελέσματα.
ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ: από την καταγραφή στον ψηφιακό έλεγχο της εργασίας
Ο δεύτερος πυλώνας του Γενικού Συμβουλίου αφορά το ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ, το οποίο εισέρχεται σε πιλοτική φάση έως τα μέσα Φεβρουαρίου. Η παρουσίαση από τα στελέχη του Υπουργείου Εργασίας ανέδειξε μια ποιοτική αλλαγή στη φιλοσοφία του συστήματος. Όπως σημείωσε ο Γενικός Γραμματέας Εργασιακών Σχέσεων, Νίκος Μηλαπίδης, το ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ παύει να είναι απλώς μηχανισμός δήλωσης γεγονότων και μετατρέπεται σε ζωντανό μητρώο απασχόλησης σε πραγματικό χρόνο.
Η στρατηγική σημασία αυτής της μετάβασης είναι διττή. Από τη μία πλευρά, ενισχύεται η διαφάνεια και η εποπτεία της αγοράς εργασίας, καθώς το κράτος αποκτά πλήρη εικόνα για κάθε θέση εργασίας από την πρόσληψη έως τη λήξη της. Από την άλλη, τίθεται το κρίσιμο ερώτημα της λειτουργικότητας: αν η ψηφιοποίηση θα οδηγήσει πράγματι σε λιγότερη γραφειοκρατία ή αν θα μετατραπεί σε έναν πιο σύνθετο μηχανισμό συμμόρφωσης.
Η παρέμβαση του ΣΕΒ, δια της Διευθύντριας Εργασιακών Σχέσεων Κατερίνας Δασκαλάκη, είναι ενδεικτική αυτής της αγωνίας. Ο Σύνδεσμος στηρίζει την ψηφιακή μετάβαση, αλλά θέτει ως προϋπόθεση τη μείωση των επικαλυπτόμενων υποχρεώσεων, την ευελιξία στον χρόνο εργασίας και την πλήρη διασύνδεση του ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ με τα υπόλοιπα πληροφοριακά συστήματα. Το μήνυμα είναι σαφές: ψηφιακό κράτος δεν σημαίνει απλώς περισσότερα δεδομένα, αλλά καλύτερα, πιο χρηστικά δεδομένα.
Το ευρύτερο πλαίσιο: κράτος-σύμμαχος ή κράτος-επόπτης;
Συνολικά, οι δύο πρωτοβουλίες συγκλίνουν σε ένα κοινό στρατηγικό ερώτημα: μπορεί η Ελλάδα να διαμορφώσει ένα σύγχρονο εργασιακό μοντέλο όπου το κράτος λειτουργεί ως σύμμαχος της ανάπτυξης χωρίς να υπονομεύει την κοινωνική προστασία; Η Τριμερής Συμφωνία επιχειρεί να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη μέσω διαλόγου, ενώ το ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ επιχειρεί να την επιβάλει μέσω διαφάνειας και δεδομένων.
Η πρόκληση για το 2026 και μετά θα είναι η ισορροπία. Αν ο κοινωνικός διάλογος μείνει κενός περιεχομένου ή αν η ψηφιακή εποπτεία εκληφθεί ως υπερ-ρύθμιση, το εγχείρημα κινδυνεύει να απολέσει τη νομιμοποίησή του. Αντίθετα, αν οι δύο άξονες λειτουργήσουν συμπληρωματικά, μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για έναν νέο «εργασιακό χάρτη», όπως χαρακτηριστικά ειπώθηκε, που θα συνδέει την παραγωγικότητα με την κοινωνική ευημερία.
Σε κάθε περίπτωση, το μήνυμα του Γενικού Συμβουλίου του ΣΕΒ είναι σαφές: η εργασία επιστρέφει στο επίκεντρο της αναπτυξιακής στρατηγικής της χώρας, όχι ως τεχνικό ζήτημα, αλλά ως πολιτική επιλογή με μακροπρόθεσμες συνέπειες.
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη υβριδικής νοημοσύνης.
Για αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.
