Ποιος θα είσαι όταν σε καλέσει η ιστορία;

Για τον πολίτη που παλεύει κάθε μέρα — και λησμονεί ότι αυτή η ίδια η μάχη είναι η ζωή του. Και ότι μαζί με εκατοντάδες χιλιάδες άλλους «ομοίους» του, μπορεί να αλλάξει τα πάντα.

 
Άρθρο εμπνευσμένο από τη Stand-Up παράσταση του Trevor Noah στο Netflix

«Οι στρατιώτες στους πολέμους που έγιναν βρήκαν τη χαρά στα χαρακώματα. Θυμήθηκαν για ποιο πράγμα πολεμούσαν. Πολεμούσαν για να ζήσουν, όχι για να πολεμάνε. Αν ξεχάσεις γιατί πολεμάς, δεν έχει νόημα να πολεμάς. Το ότι συμβαίνει το μεγάλο δεν σημαίνει ότι παύει το μικρό.»

Υπάρχει μια στιγμή σε κάθε μεγάλη αλλαγή — ιστορική, κοινωνική, προσωπική — όπου κάποιος αποφάσισε να σηκωθεί από τον καναπέ. Εκείνη τη στιγμή, εσύ πού ήσουν;

Δεν ρωτάμε για να κατηγορήσουμε. Ρωτάμε επειδή η απάντηση μετράει — ίσως περισσότερο από ό,τι νομίζεις. Ο σύγχρονος πολίτης των αστικών κέντρων, αυτός ο αθόρυβος ήρωας του καθημερινού βίου, επιβιώνει. Πληρώνει τους λογαριασμούς, μεγαλώνει τα παιδιά του, αντέχει τη συμφόρηση, τη γραφειοκρατία, τον υποτονικό μισθό. Ζει μέσα σε μια πόλη που τον πολεμά με κάθε αναπνοή — κυριολεκτικά.

 
Ο αόρατος πόλεμος στον αέρα

Η ατμοσφαιρική ρύπανση σκοτώνει αθόρυβα. Δεν έχει πρόσωπο, δεν εκφωνεί απειλές, δεν εμφανίζεται στις ειδήσεις όπως ένας σεισμός. Απλώς παρεισφρύει — στους πνεύμονες των παιδιών, στα αγγεία των ηλικιωμένων, στα σχολικά δωμάτια, στα πάρκα. Δεκάδες χιλιάδες πρόωροι θάνατοι ετησίως στην Ευρώπη. Στις ελληνικές πόλεις, το λεγόμενο «νέφος» δεν είναι χθεσινή μνήμη — είναι χθεσινή πραγματικότητα και αυριανή βεβαιότητα, αν κανείς δεν κινηθεί.

Κι όμως, εμείς ψάχνουμε parking. Εμείς ανησυχούμε για το πού θα φάμε το Σαββατοκύριακο. Δεν είναι άδικο. Δεν είναι κακό. Είναι απλώς ανθρώπινο — και επικίνδυνα κοντόφθαλμο.

 
«Αν ξεχάσεις γιατί πολεμάς, δεν έχει νόημα να πολεμάς. Και εμείς πολεμάμε για να ζήσουμε — σε καθαρό αέρα, σε μια δίκαιη κοινωνία, δίπλα σε ανθρώπους που μας μοιάζουν.»

 
Η δημοκρατία δεν είναι πολυτέλεια

Ένα από τα πιο επικίνδυνα αφηγήματα της εποχής μας είναι αυτό: «δεν έχω χρόνο για πολιτικά». Το λένε έξυπνοι άνθρωποι. Το λένε κουρασμένοι άνθρωποι. Άνθρωποι που δουλεύουν δύο δουλειές, που μεγαλώνουν παιδιά χωρίς βοήθεια, που αναρωτιούνται πώς θα πληρώσουν το ενοίκιο.

Αλλά η δημοκρατία δεν είναι χόμπι. Δεν είναι το αγαπημένο σου podcast για ήσυχα βράδια. Είναι η υποδομή πάνω στην οποία στηρίζεται κάθε τι άλλο — η δωρεάν παιδεία που θα δώσει μέλλον στο παιδί σου, η δημόσια υγεία που θα σε σώσει όταν αρρωστήσεις, το νομικό πλαίσιο που ορίζει αν ο εργοδότης σου μπορεί ή όχι να σε εκμεταλλευτεί. Η ποιότητά της αφορά απευθείας την ποιότητα της ζωής σου — ακόμα κι αν δεν το βλέπεις τώρα.

Παραμελώντας να διεκδικήσεις τα βασικά — δωρεάν και ποιοτική παιδεία, λειτουργικό σύστημα υγείας, καθαρό αέρα, αξιοπρεπείς πολιτικές και θεσμούς — δεν αποφεύγεις την πολιτική. Απλώς την αφήνεις σε άλλους. Σε αυτούς που έχουν συμφέρον να τη διαμορφώσουν στα δικά τους μέτρα.

 
Ο κίνδυνος της οργής χωρίς κατεύθυνση

Υπάρχουν δύο διέξοδοι που η εποχή μας προσφέρει ως ψευδαίσθηση λύσης: η τυφλή παραίτηση και η τυφλή οργή. Και οι δύο είναι αδιέξοδα. Η παραίτηση σε κάνει ανύπαρκτο στην εξίσωση. Η οργή χωρίς σκοπό σε μετατρέπει σε καύσιμο που άλλοι χρησιμοποιούν για τους δικούς τους σκοπούς.

Και εδώ είναι η ερώτηση που μένει να κρέμεται στον αέρα, όπως ακριβώς τη ρωτά ο Trevor Noah: ποιος θα γίνεις; Θα γίνεις ίδιος με αυτούς που κυνηγάς να φύγουν — αδιάφορος, κουρασμένος, άοπλος; Θα ταυτιστείς με την οργή τους χωρίς να γνωρίζεις γιατί οργίζεσαι; Ή θα θυμηθείς για ποιο πράγμα πολεμάς;

 
Το μεγάλο δεν σβήνει το μικρό

Ίσως το πιο σοφό που λέει ο Noah είναι και το πιο απλό: «το ότι συμβαίνει το μεγάλο δεν σημαίνει ότι παύει το μικρό». Οι στρατιώτες στα χαρακώματα δεν σταμάτησαν να αγαπούν, να γελάνε, να τραγουδούν. Η χαρά δεν ήταν ανάρμοστη. Ήταν η ίδια η αιτία της μάχης.

Αυτό ισχύει και για σένα. Το να διεκδικείς καθαρό αέρα για την πόλη σου δεν σε εμποδίζει να πιεις τον καφέ σου στον ήλιο. Το να ασχολείσαι με την ποιότητα της δημοκρατίας δεν σε κάνει λιγότερο ευτυχισμένο. Αντίθετα. Σε κάνει πληρέστερο πολίτη — και πληρέστερο άνθρωπο.

Δεν χρειάζεται να γίνεις ακτιβιστής. Δεν χρειάζεται να θυσιάσεις το βράδυ σου. Χρειάζεται μόνο να μην παραδοθείς στην ψευδαίσθηση ότι αυτά δεν σε αφορούν. Χρειάζεται να ψηφίσεις με γνώση. Να μιλήσεις. Να ρωτήσεις. Να μην ανεχτείς το αυτονόητο ως δεδομένο.

 
Εσύ — και εκατοντάδες χιλιάδες σαν εσένα

Υπάρχουν πολλοί σαν εσένα. Δημιουργικοί, τολμηροί, αυτοδημιούργητοι, αξιοπρεπείς. Άνθρωποι που σέβονται τον εαυτό τους και τους άλλους. Που χτίζουν κάτι καθημερινά — μια δουλειά, μια οικογένεια, μια ιδέα. Αυτοί οι άνθρωποι, μαζί, αποτελούν τη ραχοκοκαλιά κάθε κοινωνίας που αξίζει να λέγεται δημοκρατία.

Το πρόβλημα δεν είναι ότι δεν υπάρχουν. Το πρόβλημα είναι ότι δεν συναντιούνται. Δεν αναγνωρίζονται. Δεν οργανώνονται. Ζουν παράλληλα — ο καθένας στον δικό του μικρό αγώνα, χωρίς να ξέρει ότι δίπλα του υπάρχουν δεκάδες χιλιάδες που αισθάνονται ακριβώς το ίδιο.

Την ιστορία δεν τη φτιάχνουν οι λίγοι τρελοί ή οι πολλοί αδιάφοροι. Τη φτιάχνουν εκείνοι που αποφάσισαν ότι ο καναπές δεν τους χωράει πια.

Ποιος θα είσαι όταν σε καλέσει η ιστορία;
Ελπίζω να είσαι έτοιμος. Ελπίζω να είσαι παρών.
Γιατί — κι αυτό το ξέρεις καλά — εσύ είσαι ακριβώς αυτός που χρειάζεται.

 
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη  υβριδικής νοημοσύνης.

Για  αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.