Σταδιακή ανάκαμψη του κατασκευαστικού κλάδου στην Κύπρο

Μετά από μία παρατεταμένη περίοδο ύφεσης έξι ετών, η οποία άρχισε στα τέλη του 2008, ο κλάδος των κατασκευών στην Κύπρο φαίνεται να βρίσκεται σε φάση σταδιακής ανάκαμψης από τις αρχές του 2015. Οι βασικές αιτίες για την καταγραφείσα μείωση της οικοδομικής δραστηριότητας, μεταξύ τελευταίου τετραμήνου 2008 και 2014, θα πρέπει να αναζητηθούν στην γενικότερη οικονομική κρίση, στην παρατεταμένη και έντονη ύφεση, στο αίσθημα ανασφάλειας στην αγορά, στην έλλειψη ρευστότητας και στην περιοριστική πιστωτική πολιτική των κυπριακών τραπεζών μετά το ‘bail in’ (το κούρεμα των καταθέσεων άνω των 100.000 ευρώ) στη Λαϊκή Τράπεζα και στην Τράπεζα Κύπρου, το Μάρτιο του 2013.

 
Η κρίση στον κατασκευαστικό κλάδο εκδηλώθηκε αρχικά στις επαρχίες Λάρνακας και Αμμοχώστου, αλλά αργότερα επεκτάθηκε σε όλες τις επαρχίες της Κύπρου.

Οι μειώσεις των τιμών ακινήτων, στις οποίες προέβησαν οι κατασκευαστές, οι οποίες σε ορισμένες περιοχές υπερέβησαν και το 20%, δεν είχαν καταφέρει, μέχρι και το 2015, να αναθερμάνουν την αγορά. Η ως άνω αρνητική εικόνα μετεβλήθη το 2015, καθώς ο συνολικός αριθμός των αδειών αυξήθηκε σε 5.014 από 4.933 (το 2014) και η αξία τους ανήλθε σε 1,07 δισ. ευρώ από 859 εκ. ευρώ (το 2014). Αναλυτικότερα, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας Κύπρου (ΥΣΤΑΤ), ο αριθμός αδειών αυξήθηκε κατά 1,6%, η έκταση κατά 12,3%, η αξία κατά 24,7% και ο αριθμός των οικιστικών μονάδων κατά 12%. Βάσει του αριθμού αδειών, οι επαρχίες Λευκωσίας (9,6%), Λάρνακας (1,6%) και Αμμοχώστου (15,7%) σημείωσαν αύξηση, ενώ οι επαρχίες Λεμεσού (-7%) και Πάφου (-7,4%) κινήθηκαν πτωτικά. Ωστόσο, σε επίπεδο αξίας κατεγράφη άνοδος σε όλες τις επαρχίες με την ελεύθερη Αμμόχωστο να σημειώνει το εντυπωσιακό ποσοστό 210,6% και τη Λευκωσία να ακολουθεί με 22,4%. Έπονται η Λεμεσός (20,1%), η Πάφος (4,3%) και η Λάρνακα (1,3%).

Τη θετική εικόνα επιβεβαιώνει και ο τριμηνιαίος δείκτης παραγωγής στις κατασκευές (δείκτης όγκου που προσεγγίζει τις μεταβολές της προστιθέμενης αξίας σε σταθερές τιμές). Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα υφιστάμενα στατιστικά στοιχεία της ΥΣΤΑΤ, από το τέταρτο τρίμηνο του 2008 έως και το δεύτερο τρίμηνο του 2015, ο δείκτης σημείωνε συνεχή πτώση. Από -11%, το 2009 έφθασε σε -24%, το 2013 και -23% το 2014. Η ραγδαία αυτή επιδείνωση ανεκόπη το 2015, οπότε κατεγράφη αύξηση της τάξης του 2% στην ετήσια μεταβολή του δείκτη, χάριν στη μεγάλη αύξηση του τελευταίου τετραμήνου του 2015, η οποία συνεχίζεται, σύμφωνα με υφιστάμενες εκτιμήσεις και το 2016. Ως εκ τούτου, ο κλάδος των κατασκευών στην Κύπρο φαίνεται να εξέρχεται πλέον από την κρίση, συμβάλλοντας στην επίτευξη θετικών ρυθμών ανάπτυξης για το σύνολο της κυπριακής οικονομίας.

Η ύφεση είχε θίξει το σύνολο του κατασκευαστικού κλάδου συμπεριλαμβανομένου και του μη οικιστικού τομέα, ο οποίος μέχρι και το 2011 διατηρούσε θετικά ποσοστά. Το 2015 άρχισαν, έστω και με αργούς ρυθμούς, να καταγράφονται αυξητικές τάσεις σε ορισμένους τομείς. Ο οικιστικός και ο μη οικιστικός τομέας παρουσιάζουν, σήμερα, δύο αντίθετες εικόνες. Ενώ στον πρώτο η αύξηση σε αξία και εμβαδόν νέων έργων (δωδεκάμηνο 2015 σε σχέση με δωδεκάμηνο 2014) ανέρχεται σε 17,6% και 14,9%, αντιστοίχως, στον δεύτερο καταγράφεται μεγάλη μείωση στα εν λόγω μεγέθη, ανερχόμενη σε 17% και 36,8%.

Αξίζει να σημειωθεί η μεγάλη αύξηση στις κατασκευές ξενοδοχειακών και τουριστικών μονάδων, η οποία σε επίπεδο αξίας ανέρχεται στο 100%. Η αύξηση αυτή εξηγείται, σε μεγάλο βαθμό, από την ιδιαιτέρως θετική πορεία του τουριστικού τομέα στη χώρα κατά τη τελευταία διετία. Περιορισμένη αύξηση σημειώνεται στην κατηγορία βιομηχανικών κτιρίων και αποθηκών (3,2%) με τον αριθμό αδειών να παραμένει ο ίδιος, ενώ μεγάλη αύξηση της τάξης του 130% παρατηρείται στα εμπορικά κτίρια, παρά τη μείωση του αριθμού των αδειών από 97 σε 90. Στον τομέα των δομικών υλικών (δομικός σίδηρος, συγκεκριμένες μεταλλικές κατασκευές κ.ά.) και γενικότερα, των προϊόντων που απαιτούνται για την ολοκλήρωση της κατασκευής κατοικιών, γραφείων και ξενοδοχείων (υδραυλικά, είδη υγιεινής, πατώματα, πόρτες, παράθυρα, έπιπλα κουζίνας, συστήματα θέρμανσης και ψύξης, ηλεκτρολογικός εξοπλισμός, δεξαμενές αποθήκευσης νερού, συστήματα σκίασης, είδη κήπου), το ενδιαφέρον ήταν μειωμένο το 2014 και έως τα μέσα του 2015, εξαιτίας της παρατεταμένης κρίσης στον κατασκευαστικό τομέα. Ωστόσο, λόγω των θετικών τάσεων τόσο στην κυπριακή οικονομία, όσο και ειδικότερα στον κατασκευαστικό τομέα αναμένεται αναθέρμανση της ζήτησης στους ως άνω κλάδους.

Σημειώνουμε τη διοργάνωση της κλαδικής Έκθεσης «Ιδανική Κατοικία», στην οποία συμμετέχουν ως εκθέτες εταιρείες που δραστηριοποιούνται στους παραπάνω τομείς (www.idanikikatoikia.net).

Η τελευταία έκθεση πραγματοποιήθηκε στις 2-4 Οκτωβρίου 2015, στη Λευκωσία. Η επόμενη προγραμματίζεται για τις 14-16 Οκτωβρίου τ.έ.. Περισσότερες πληροφορίες μπορούν να αντληθούν από τη διοργανώτρια εταιρεία (Display Art), τα στοιχεία επικοινωνίας της οποίας παρατίθενται κατωτέρω:

τηλ.: +357 22 485420

fax: +357 22 485933

e-mail: info@displayartgroup.com

URL: www.idanikikatoikia.net

Ο δείκτης τιμών κατασκευαστικών υλικών ανήλθε, το 2015, στο 102,27 καταγράφοντας αισθητή μείωση σε σχέση με το 2014 (105,09). Ειδικότερα, στα προϊόντα από ξύλο, πλαστικά, μονωτικά και χημικά, σημειώθηκε μείωση της τάξης του 1,5%, ενώ στα προϊόντα ορυκτών η μείωση ξεπέρασε το 3,1%. Μείωση σημειώθηκε, επίσης, στα ηλεκτρομηχανολογικά (2,3%) και στα μεταλλικά είδη (3,2%).

Πηγή: Πρεσβεία της Ελλάδος στην Κύπρο, Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων