Ελλάδα–Ισραήλ–ΗΠΑ: Το νέο στρατηγικό συμβόλαιο γνώσης και ισχύος

Του Πάνου Τσακιρίδη

 
Το νέο στρατηγικό συμβόλαιο που οφείλει να υπογράψει η Ελλάδα: με το Ισραήλ ως πρότυπο ευελιξίας, με τις ΗΠΑ ως θεσμικό επιταχυντή, και με τον εαυτό της ως υπεύθυνο στρατηγικό παίκτη

 
Η αδυναμία της Ευρώπης να χαράξει συνεκτική πολιτική άμυνας και τεχνολογικής κυριαρχίας καθιστά αναγκαίο για την Ελλάδα να οικοδομήσει εναλλακτικές συμμαχίες, πιο λειτουργικές, πιο ειλικρινείς και πιο τεχνολογικά ώριμες — όπως εκείνη με το Ισραήλ και τις ΗΠΑ

 
Στον 21ο αιώνα, η άμυνα δεν εξαρτάται πια μόνο από όπλα· εξαρτάται από ιδέες.
Η τεχνολογική υπεροχή, άλλοτε αποκλειστικό προνόμιο των στρατών, έχει μεταφερθεί στα πανεπιστήμια, στις start-up, στα εργαστήρια των μηχανικών και στα data centers των εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης. Αν ο Ψυχρός Πόλεμος κερδιζόταν με μυστικότητα, ο νέος «τεχνολογικός ψυχρός πόλεμος» θα κερδηθεί με συνεργασία.

Το Ισραήλ είναι το καλύτερο παράδειγμα αυτού του μετασχηματισμού.
Η χώρα συνδύασε τη στρατιωτική πειθαρχία με την επιχειρηματική εφευρετικότητα, δημιουργώντας ένα οικοσύστημα όπου οι μονάδες ειδικών δυνάμεων τροφοδοτούν τις start-up της επόμενης ημέρας και το κράτος λειτουργεί ως επιταχυντής καινοτομίας. Το αποτέλεσμα: μια οικονομία υψηλής τεχνολογίας που παράγει ισχύ, αλλά και μια άμυνα που τροφοδοτεί την οικονομία με τεχνογνωσία, κεφάλαιο και αξιοπιστία.

 
Η Ελλάδα μπροστά σε ένα καθοριστικό δίλημμα

Η Ελλάδα, με την αυξανόμενη γεωπολιτική της σημασία, δεν έχει την πολυτέλεια να μείνει θεατής. Η συμμαχία με το Ισραήλ δεν πρέπει να περιορίζεται στις κοινές ασκήσεις και στις αμυντικές προμήθειες· πρέπει να μετεξελιχθεί σε συμμαχία καινοτομίας.

Η πρόταση είναι σαφής:

• Κοινό ταμείο καινοτομίας Ελλάδας–Ισραήλ, με δημόσια αρχική χρηματοδότηση και συμμετοχή venture capital.
• Κοινά testbeds για μη επανδρωμένα, κυβερνοάμυνα και ενεργειακά συστήματα, σε ελληνικό έδαφος με ισραηλινή τεχνική καθοδήγηση.
• Επιταχυντής start-up διπλής χρήσης, που θα φέρνει μαζί νέους επιστήμονες, στρατιωτικούς μηχανικούς και ιδιωτικές εταιρείες, με mentoring από ισραηλινά προγράμματα.

Με αυτά, η Ελλάδα δεν απλώς αγοράζει τεχνολογία· παράγει τεχνολογική ισχύ.

 
Το τρίτο σκέλος του τριγώνου: οι Ηνωμένες Πολιτείες

Οι ΗΠΑ μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτης και θεσμικός μέντορας.
Η εμπειρία τους από οργανισμούς όπως το Defense Innovation Unit (DIU) και το National Security Innovation Network (NSIN) δείχνει πώς ένα κράτος μπορεί να ανοίξει ταχύρρυθμα κανάλια συνεργασίας ανάμεσα στο Πεντάγωνο και τη Σίλικον Βάλεϊ.
Η Ελλάδα μπορεί να αξιοποιήσει αυτή τη γνώση για να δημιουργήσει δικούς της θεσμούς «ανοικτής άμυνας» — ευέλικτους, διαφανείς μηχανισμούς που φέρνουν κοντά αξιωματικούς και μηχανικούς.

Οι ΗΠΑ μπορούν επίσης να υποστηρίξουν χρηματοδοτικά το εγχείρημα μέσω τριμερών σχημάτων Ελλάδας–Ισραήλ–ΗΠΑ, κατά το πρότυπο του BIRD Foundation, που ήδη συνδέει Ισραηλινές και Αμερικανικές εταιρείες R&D διπλής χρήσης. Ένα τέτοιο σχήμα θα μπορούσε να γίνει η πλατφόρμα ενός νέου στρατηγικού συμβολαίου μεταξύ κράτους, αγοράς και γνώσης.

 
Η Ευρώπη αμήχανη – και επικίνδυνα αφελής

Ενώ η Ελλάδα κινείται προς αυτή τη ρεαλιστική κατεύθυνση, η Ευρώπη επιμένει σε μια διπλωματική αδράνεια που συχνά εξελίσσεται σε συνενοχή.
Με πρόσχημα τον «διάλογο» και την «ισορροπία συμφερόντων», ευρωπαϊκοί θεσμοί και κυβερνήσεις εξευμενίζουν την Τουρκία – έναν αυταρχικό ηγέτη που κατέχει ευρωπαϊκό έδαφος στην Κύπρο και απειλεί ανοιχτά την Ελλάδα με πόλεμο.

Την ώρα που ο Ταγίπ Ερντογάν εργαλειοποιεί μετανάστες, παραβιάζει εναέριο χώρο και επιδιώκει τεχνολογική αυτάρκεια μέσω συνεργασιών με Ρωσία και Ιράν, η Ε.Ε. προσφέρει πολιτική νομιμοποίηση και οικονομικά ανταλλάγματα σε ένα καθεστώς που δεν σέβεται ούτε το Δίκαιο της Θάλασσας ούτε τις δημοκρατικές αρχές.

Η αδυναμία της Ευρώπης να χαράξει συνεκτική πολιτική άμυνας και τεχνολογικής κυριαρχίας καθιστά αναγκαίο για την Ελλάδα να οικοδομήσει εναλλακτικές συμμαχίες, πιο λειτουργικές, πιο ειλικρινείς και πιο τεχνολογικά ώριμες — όπως εκείνη με το Ισραήλ και τις ΗΠΑ.

 
Ασφάλεια μέσω συνεργασίας

Η ιδέα ότι «η άμυνα είναι δουλειά του κράτους» έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί.
Σήμερα, η εθνική ασφάλεια εξαρτάται από την ικανότητα του κράτους να συνεργάζεται — με την επιχειρηματική κοινότητα, τα πανεπιστήμια, τους διεθνείς εταίρους. Η τεχνολογία δεν γνωρίζει σύνορα, αλλά η ασφάλεια απαιτεί συμμαχίες.

Το δίπολο μυστικότητα–ανταγωνισμός πρέπει να δώσει τη θέση του στο τρίπτυχο διαφάνεια–συνεργασία–καινοτομία.
Αυτό είναι το νέο στρατηγικό συμβόλαιο που οφείλει να υπογράψει η Ελλάδα:
με το Ισραήλ ως πρότυπο ευελιξίας, με τις ΗΠΑ ως θεσμικό επιταχυντή, και με τον εαυτό της ως υπεύθυνο στρατηγικό παίκτη.

Η Ευρώπη μπορεί να συνεχίζει να κλείνει τα μάτια στον εκβιασμό του Ερντογάν.
Η Ελλάδα όμως δεν έχει την πολυτέλεια να κοιμάται με τα μάτια ανοιχτά.
Αν θέλει να είναι πραγματικά ασφαλής, πρέπει να επενδύσει εκεί όπου γεννιέται η ισχύς: στη γνώση, στην τεχνολογία και στις συμμαχίες που βασίζονται όχι σε ευχολόγια, αλλά σε αμοιβαίο σεβασμό και ρεαλισμό.

 
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη  υβριδικής νοημοσύνης.

Για  αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.