Οι ΗΠΑ και η Ρωσία έχουν τον έλεγχο της Ευρώπης
Από τους David Marsh και Mark Sobel
Η παρούσα κατάσταση στην Ευρώπη, όπως φαίνεται από τη συνοδεία του Ουκρανού προέδρου Volodymyr Zelenskyy στον Λευκό Οίκο, δείχνει ότι οι ΗΠΑ και η Ρωσία βρίσκονται στο «τιμόνι», ενώ η Ευρώπη έχει περάσει στο πίσω κάθισμα. Αυτή η κατάσταση σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή από την περίοδο του 1990, όταν η Ευρώπη φαινόταν να καθοδηγεί τις εξελίξεις.
Από το «2+4» στο «2+8»: Μια διπλωματική μετατόπιση
Το 1990, η Γερμανία ανέκτησε την πλήρη κυριαρχία της, ενώ η Σοβιετική Ένωση βρισκόταν σε παρακμή. Οι διεθνείς διπλωματικές προσπάθειες για το μέλλον της Γερμανίας έλαβαν χώρα στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων «2+4». Οι «δύο» ήταν η Δυτική και η Ανατολική Γερμανία, οι οποίες διαπραγματεύονταν με τις τέσσερις δυνάμεις που νίκησαν στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο: τις ΗΠΑ, τη Σοβιετική Ένωση, τη Βρετανία και τη Γαλλία.
Τριάντα πέντε χρόνια αργότερα, το πλαίσιο για τη διευθέτηση του μέλλοντος της Ουκρανίας φαίνεται να είναι το «2+8». Αυτή τη φορά, οι «δύο» είναι οι ΗΠΑ και η Ρωσία, εξαιρώντας τη χώρα το μέλλον της οποίας συζητείται. Αυτό, πέρα από την διαρκή αμερικανική ηγεσία, αποτελεί μια σημαντική διπλωματική νίκη για τον Vladimir Putin, παρά το γεγονός ότι η ρωσική οικονομία βρίσκεται σε δυσχερή θέση και αποτελεί μόλις το 2% του παγκόσμιου ΑΕΠ.
Η συνάντηση Zelenskyy-Trump και η αδυναμία της Ευρώπης
Στις 18 Αυγούστου, ο Zelenskyy συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Donald Trump στον Λευκό Οίκο για τις συνεχιζόμενες προσπάθειες επίτευξης ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας. Ο Putin δεν ήταν παρών στη συνάντηση, καθώς είχε ήδη εξασφαλίσει μια αξιοσημείωτη νίκη από την προηγούμενη συνάντησή του με τον Trump στην Αλάσκα στις 15 Αυγούστου, τερματίζοντας ουσιαστικά τη διεθνή διπλωματική απομόνωση της Ρωσίας που είχε επιβληθεί μετά την εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022.
Η μαζική παρουσία Ευρωπαίων ηγετών στην Ουάσιγκτον, όπως ο Friedrich Merz, ο Emmanuel Macron, ο Keir Starmer, η Giorgia Meloni και ο Alexander Stubb, μαζί με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen, και τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Mark Rutte, υπογραμμίζει την αδυναμία της Ευρώπης. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες φοβούνται ότι ο Zelenskyy, αν μείνει μόνος του, μπορεί να πέσει θύμα «ψυχολογικής συντριβής», όπως συνέβη κατά την επίσκεψή του στον Λευκό Οίκο τον Φεβρουάριο. Επιπλέον, ταξιδεύουν στην Ουάσιγκτον για λόγους αυτοπροστασίας, καθώς αμφιβάλλουν ότι ο Trump θα υπερασπιστεί τα συμφέροντα της Ευρώπης και ανησυχούν ότι μπορεί να τους «πουλήσει».
Το πλαίσιο της σύγκρουσης και το μέλλον της Ουκρανίας
Το 1990, η διπλωματική μάχη επικεντρώθηκε στο μέλλον της Γερμανίας και στην παραμονή της στο ΝΑΤΟ, μια κίνηση στην οποία τελικά συναινέσε ο Mikhail Gorbachev με ορισμένες επιφυλάξεις. Μία από τις προϋποθέσεις ήταν η διαβεβαίωση ότι το ΝΑΤΟ δεν θα επεκτεινόταν ανατολικότερα της Ανατολικής Γερμανίας.
Στο νέο πλαίσιο του 2025, η μάχη διεξάγεται για το μέλλον της Ουκρανίας, ενός ανεξάρτητου κράτους από το 1991, που αγωνίζεται για την ύπαρξή του. Ένα από τα ζητήματα που κρύβονται πίσω από τη ρωσική επίθεση είναι η επιθυμία του Putin να καταπνίξει τον πλουραλισμό και τη δημοκρατία δυτικά της Ρωσίας. Ένας άλλος παράγοντας είναι η ρωσική εχθρότητα προς την επιθυμία της Ουκρανίας να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, μια επιθυμία που πλέον θεωρείται εξαιρετικά απίθανο να ικανοποιηθεί.
Η ιστορική ανατροπή της ισορροπίας
Το 1990, η Γερμανία και η Ευρώπη είχαν πρωταγωνιστικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις. Αν και οι ΗΠΑ ήταν εξαιρετικά ισχυρές, η πιο σημαντική προσωπική σχέση ήταν μεταξύ του Δυτικογερμανού Καγκελάριου Helmut Kohl και του Gorbachev. Σε κρίσιμες στιγμές, οι ΗΠΑ επέτρεψαν στον Kohl να καθοδηγήσει τις εξελίξεις, με το βασικό σενάριο να έχει καθοριστεί στην Ουάσιγκτον, εξασφαλίζοντας έτσι τα πλήρη οφέλη από τη νίκη στον Ψυχρό Πόλεμο.
Αυτή τη φορά, η Ουάσιγκτον βρίσκεται και πάλι σε θέση υπεροχής, αλλά σε σύμπραξη με τη Μόσχα, όχι με την Ευρώπη. Ο Trump επέτρεψε στη Ρωσία να «επιστρέψει από το κρύο». Αυτή η εξέλιξη είναι ιδιαίτερα ανησυχητική, καθώς ο Ρώσος Υπουργός Εξωτερικών, Sergei Lavrov, εμφανίστηκε στην Αλάσκα φορώντας φούτερ με τα αρχικά CCCP (ΕΣΣΔ), σαν να μην είχε ποτέ διαλυθεί η Σοβιετική Ένωση. Αυτό το μήνυμα έγινε αντιληπτό από την υπόλοιπη Ευρώπη. Δυστυχώς, λόγω της σημερινής της αδυναμίας, η απάντηση στις ρωσικές «μεγάλες» φιλοδοξίες δεν θα έρθει από το Βερολίνο, το Παρίσι, το Λονδίνο ή τις Βρυξέλλες, αλλά από την Ουάσιγκτον. Μάλιστα, θα προέλθει από μια αμερικανική κυβέρνηση στην οποία οι Ευρωπαίοι δεν εμπιστεύονται. Κανείς, ίσως ούτε ο ίδιος ο Trump, δεν μπορεί να είναι βέβαιος για το ποια θα είναι αυτή η απάντηση.
Με πληροφορίες από omfif.org
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη υβριδικής νοημοσύνης.
Για αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.
