Αξιολόγηση του Σχεδίου Διάσωσης της Ευρωπαϊκής οικονομίας από τον Μάριο Ντράγκι: Ένας χρόνος μετά

Από τους ειδικούς πολιτικής του POLITICO Pro

 
Εισαγωγή: Ένα έτος με περισσότερες αποτυχίες παρά επιτυχίες

Ένα χρόνο μετά τη δημοσίευση της έκθεσης του Μάριο Ντράγκι για την ανταγωνιστικότητα, η Ευρωπαϊκή Ένωση φαίνεται να έχει σημειώσει περισσότερες αποτυχίες παρά επιτυχίες στην υλοποίηση του σχεδίου του για την αναζωογόνηση της οικονομίας της. Ο ίδιος ο Ντράγκι εξέφρασε την απογοήτευσή του, δηλώνοντας ότι η ΕΕ χρειάζεται να αντιδράσει στο «πολύ βάναυσο ξύπνημα από τον Τραμπ» και χαρακτηρίζοντας το μπλοκ «κακώς εξοπλισμένο» για να αντιμετωπίσει τις παγκόσμιες προκλήσεις.

Παρά τις πολλές πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως η «Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας» και το «Καθαρό Βιομηχανικό Σχέδιο», η φιλοδοξία φαίνεται να υπάρχει, αλλά αυτό που λείπει είναι η απαραίτητη συναίνεση από τις εθνικές κυβερνήσεις. Ένα think tank με έδρα τις Βρυξέλλες, το European Policy Innovation Council, διαπίστωσε ότι μόνο το 11% των προτάσεων έχουν «πλήρως εφαρμοστεί».

 
Το στρατηγικό πλαίσιο και οι προκλήσεις

Το σχέδιο του Ντράγκι ήταν ένα στρατηγικό πλαίσιο που είχε ως στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης, αντιμετωπίζοντας τις υψηλές τιμές ενέργειας, την έλλειψη επενδύσεων και την υπερβολική γραφειοκρατία. Ωστόσο, η υλοποίηση συναντά εμπόδια σε διάφορους τομείς, κυρίως λόγω της απροθυμίας των εθνικών κυβερνήσεων να παραχωρήσουν έλεγχο ή να εγκαταλείψουν παραδοσιακές πολιτικές.

Ακολουθεί μια αξιολόγηση ανά τομέα, αναδεικνύοντας τις σύνθετες τάσεις και τα σημεία που χρήζουν προσοχής.

 
Οικονομικά και Δημοσιονομικά

• Προϋπολογισμός: Η Επιτροπή δημιούργησε ένα ταμείο €409 δισεκατομμυρίων για τον επταετή προϋπολογισμό της ΕΕ, με στόχο την τόνωση της βιομηχανίας. Ωστόσο, η προσπάθεια της προέδρου της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, για μεταρρυθμίσεις υπονομεύτηκε από τα κράτη-μέλη που αντιστέκονται σε μεγάλες περικοπές στις αγροτικές επιδοτήσεις και τις ενισχύσεις προς τις φτωχότερες περιφέρειες. Το συνολικό μέγεθος του προτεινόμενου προϋπολογισμού δεν πλησιάζει καν την κλίμακα των προκλήσεων που περιέγραψε ο Ντράγκι.
• Χρηματοδότηση: Η έκκληση του Ντράγκι για μια ενιαία αγορά επενδύσεων έγινε πολιτική προτεραιότητα και μετονομάστηκε σε «Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων». Παρά τις φιλόδοξες προτάσεις, όπως η ενοποίηση της εποπτείας των κεφαλαιαγορών, πολλές από αυτές μένουν ακόμα να υλοποιηθούν. Η εφαρμογή τους αναμένεται να συναντήσει αντίσταση από τα κράτη-μέλη, ειδικά σε ευαίσθητα θέματα όπως η φορολογία και οι κανόνες αφερεγγυότητας.
• Κοινό Χρέος: Ο Ντράγκι είναι σταθερός υποστηρικτής του κοινού δανεισμού της ΕΕ. Αυτή η κίνηση θα μπορούσε να δημιουργήσει ένα «Ευρωπαϊκό ασφαλές περιουσιακό στοιχείο», ικανό να προσελκύσει επενδύσεις και να προωθήσει τη χρήση του ευρώ. Ωστόσο, το θέμα παραμένει πολιτικά ταμπού για χώρες όπως η Γερμανία και η Ολλανδία. Αν και υπάρχουν κάποιες ενδείξεις αλλαγής (όπως το πρόγραμμα δανεισμού για την άμυνα), η ΕΕ συνεχίζει να δανείζεται σποραδικά, αντί για τακτικά και προβλέψιμα.

 
Βιομηχανικοί Τομείς

• Αυτοκινητοβιομηχανία: Παρόλο που η Επιτροπή ανταποκρίθηκε στις εκκλήσεις του Ντράγκι για ένα σχέδιο δράσης και μια «τεχνολογικά ουδέτερη» προσέγγιση στις εκπομπές, η υλοποίηση υστερεί. Λίγες ενέργειες έχουν ληφθεί από τη δημοσίευση του σχεδίου δράσης, με αποτέλεσμα οι Κινέζοι κατασκευαστές να συνεχίζουν να εισάγουν οχήματα, μετατοπιζόμενοι πλέον στα πιο δημοφιλή υβριδικά μοντέλα μετά τους δασμούς στα ηλεκτρικά οχήματα.
• Ενέργεια: Ο Ντράγκι τόνισε ότι το υψηλό κόστος ενέργειας πλήττει τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες. Η πρότασή του για επενδύσεις ύψους μισού τρισεκατομμυρίου ευρώ στο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας αποδείχθηκε δύσκολο να υλοποιηθεί. Αντίθετα, η Επιτροπή στράφηκε προς επενδύσεις σε υποδομές ορυκτών καυσίμων στην Αμερική για να εξασφαλίσει συμφωνίες. Ωστόσο, οι υποσχέσεις είναι πολλές, αλλά οι δράσεις ελάχιστες.
• Τηλεπικοινωνίες: Οι προτάσεις του Ντράγκι για λιγότερους παρόχους, απορρύθμιση και μεγαλύτερη εποπτεία από την ΕΕ βρήκαν πρόσφορο έδαφος στην Επιτροπή. Ωστόσο, τα κράτη-μέλη, οι ρυθμιστικές αρχές και οι μικρότεροι πάροχοι έχουν απορρίψει μεγάλο μέρος του σχεδίου του.

 
Άμυνα, Ανταγωνισμός και Εξωτερική Πολιτική

• Άμυνα: Ο Ντράγκι ζήτησε τη δημιουργία ενός Επιτρόπου Βιομηχανίας Άμυνας, κάτι που υλοποιήθηκε. Ωστόσο, η έκκλησή του για μεγαλύτερο συντονιστικό ρόλο της Επιτροπής είναι το «λιγότερο εύκολο» κομμάτι, καθώς η άμυνα παραμένει εθνική αρμοδιότητα. Ο Ντράγκι έχει επαναλάβει ότι τα εσωτερικά εμπόδια καθιστούν την ευρωπαϊκή αμυντική ενίσχυση λιγότερο αποδοτική.
• Ανταγωνισμός: Η Επίτροπος Ανταγωνισμού έλαβε γρήγορη δράση, αναθεωρώντας τις κατευθυντήριες γραμμές για τις δημόσιες επιδοτήσεις και τους κανόνες συγχωνεύσεων. Ωστόσο, οι αλλαγές χαρακτηρίζονται ως «κοσμητικές». Οι νέες κατευθυντήριες γραμμές συγχωνεύσεων θα είναι έτοιμες στα τέλη του 2027 και αναμένεται να έχουν περιορισμένο αντίκτυπο.
• Εμπόριο: Η ΕΕ έχει αντισταθεί στις πιέσεις της Κίνας σχετικά με τους δασμούς στα ηλεκτρικά οχήματα, αλλά η πρόταση του Ντράγκι για την έναρξη περισσότερων ερευνών από την Επιτροπή, χωρίς επίσημη καταγγελία από τη βιομηχανία, δεν έχει υλοποιηθεί.

 
Περιβάλλον, Γεωργία και Υγεία

• Βιωσιμότητα: Η Επιτροπή ενσωμάτωσε άμεσα μια βασική ιδέα του Ντράγκι, προτείνοντας ένα νομοσχέδιο που μειώνει τους περιβαλλοντικούς κανόνες για τις επιχειρήσεις. Αυτή η κίνηση, που έχει ως στόχο τη μείωση της «περιοριστικής νομοθεσίας» του Ντράγκι, έχει ενθουσιάσει τις επιχειρήσεις, αλλά έχει εξοργίσει τις περιβαλλοντικές οργανώσεις.
• Γεωργία: Η έκθεση του Ντράγκι δεν περιείχε προτάσεις για τη γεωργία, παρόλο που η Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) αποτελεί το ένα τρίτο του προϋπολογισμού της ΕΕ. Ο Ντράγκι φαίνεται να βλέπει τις αγροτικές δαπάνες ως μια πιθανή πηγή χρημάτων που θα μπορούσε να διοχετευθεί σε βιομηχανικές προτεραιότητες. Πράγματι, η τελευταία πρόταση για τον προϋπολογισμό προβλέπει μείωση 20% στον προϋπολογισμό των αγροτικών επιδοτήσεων.
• Υγεία: Ο Επίτροπος Υγείας έχει αγκαλιάσει με ενθουσιασμό το σχέδιο του Ντράγκι. Οι προτάσεις για την καταπολέμηση της υπενεπένδυσης και της γραφειοκρατίας στην καινοτομία των φαρμάκων προχωρούν. Ο νέος προϋπολογισμός προβλέπει σημαντική αύξηση των κονδυλίων για την υγεία και τη βιοτεχνολογία, αν και παραμένει πολύ μικρότερος από τις αντίστοιχες δαπάνες των ΗΠΑ.

 
Συμπέρασμα: Η δύσκολη πορεία προς την υλοποίηση

Η έκθεση του Μάριο Ντράγκι αποκάλυψε μια σειρά από σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή οικονομία. Ένας χρόνος μετά, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει επιδείξει φιλοδοξία και έχει υιοθετήσει πολλές από τις ιδέες του. Ωστόσο, η πραγματική πρόκληση παραμένει η υλοποίηση, η οποία συχνά σκοντάφτει στην αντίσταση και την απροθυμία των εθνικών κυβερνήσεων να συμφωνήσουν σε μεταρρυθμίσεις που αγγίζουν ευαίσθητα εθνικά συμφέροντα. Όπως είπε και ο Ντράγκι, «έχουμε εσωτερικά εμπόδια που επιβάλλουν 64% δασμούς στον εξοπλισμό και 95% στα μέταλλα». Οι προτάσεις του, όπως η «ομοσπονδοποίηση» των επενδύσεων, παραμένουν πολιτικά «ταμπού» και δύσκολα θα δουν το φως της ημέρας. Η πρόοδος είναι αργή και σποραδική, αφήνοντας την Ευρώπη ευάλωτη απέναντι στις παγκόσμιες προκλήσεις.

 
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη  υβριδικής νοημοσύνης.

Για  αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.

 
Πηγή: politico.eu