60 χρόνια ΣΒΘΣΕ: Η ελληνική περιφερειακή βιομηχανία διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο στην εποχή της ενεργειακής μετάβασης
Η Ετήσια Γενική Συνέλευση του μεγαλύτερου περιφερειακού βιομηχανικού συνδέσμου της χώρας ανέδειξε τρεις κεντρικές αναλυτικές γραμμές: το ενεργειακό κόστος ως το νέο πεδίο ανταγωνισμού της ελληνικής παραγωγής, τη σύνδεση πράσινης και παραγωγικής μετάβασης, και την επαναδιαπραγμάτευση του ρόλου της Κεντρικής Ελλάδας στον εθνικό αναπτυξιακό χάρτη.
ΤΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: ΓΙΑΤΙ ΤΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΕΙΝΑΙ Η ΝΕΑ ΓΡΑΜΜΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ
Η εκδήλωση του ΣΒΘΣΕ (Σύνδεσμος Βιομηχανιών Θεσσαλίας & Στερεάς Ελλάδος) στον Βόλο δεν ήταν μια συνηθισμένη επετειακή συγκέντρωση. Η επιλογή του θέματος — «Η Ενέργεια ως Παράγοντας Ανταγωνιστικότητας της Ελληνικής Βιομηχανίας» — αποτυπώνει με ακρίβεια τη μεγαλύτερη ανησυχία που διαπερνά σήμερα τον παραγωγικό κόσμο της Κεντρικής Ελλάδας: η βιομηχανία δεν χάνει αγορές εξαιτίας της ποιότητας των προϊόντων της, αλλά εξαιτίας του κόστους παραγωγής τους.
Σε ένα διεθνές περιβάλλον που επαναδιαμορφώνεται ταχύτατα — εμπορικοί πόλεμοι, γεωπολιτικές ανακατατάξεις, κρίσεις εφοδιαστικής αλυσίδας — ο ενεργειακός παράγοντας αναδύεται ως η κρίσιμη μεταβλητή κόστους, η οποία ξεπερνά κατά πολύ την παραδοσιακή σημασία του εργατικού κόστους για βαριές βιομηχανίες. Σε κλάδους όπως η χαλυβουργία, η τσιμεντοβιομηχανία — που εκπροσωπούνται από σημαντικά μέλη του ΣΒΘΣΕ — το ενεργειακό κόστος αντιπροσωπεύει συχνά άνω του 30–40% του συνολικού κόστους παραγωγής.
«Δεν αρκεί πλέον να μιλάμε μόνο για ενεργειακή μετάβαση. Οφείλουμε να μιλάμε και για παραγωγική μετάβαση.»
Αυτή η ατάκα του Προέδρου του ΣΒΘΣΕ κ. Αθανάσιου Συριανού συνοψίζει το βαθύτερο επιχείρημα της εκδήλωσης: η πράσινη μετάβαση ως πολιτική στόχευση δεν αρκεί από μόνη της· χρειάζεται να συνοδεύεται από μια παράλληλη μετάβαση του παραγωγικού μοντέλου — που θα διασφαλίζει ότι η ελληνική βιομηχανία δεν εξαϋλώνεται καθ’ οδόν προς τους net zero στόχους.
DATA-DRIVEN ΑΝΑΓΝΩΣΗ: ΤΙ ΛΕΕΙ Η ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ ΠΛΕΥΡΑ
Ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νικόλαος Τσάφος παρουσίασε μια εικόνα μεταμόρφωσης του ελληνικού ενεργειακού τοπίου που στηρίζεται σε συγκεκριμένα μεγέθη — χωρίς να τα αριθμοποιήσει πλήρως, αλλά με επαρκή ποιοτική αποτύπωση:
- Σημαντική αύξηση της συμμετοχής ΑΠΕ στο ενεργειακό μείγμα, με αποτέλεσμα η τιμή χονδρικής να υποδιπλασιάζεται σε ημέρες υψηλής ανανεώσιμης παραγωγής έναντι ημερών χαμηλής.
- Μετατροπή της Ελλάδας από καθαρό εισαγωγέα σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας — μια ανατροπή με σημαντικές επιπτώσεις τόσο στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών όσο και στην ενεργειακή γεωπολιτική θέση της χώρας.
- Σειρά επενδύσεων σε διασυνδέσεις δικτύου, έργα αποθήκευσης ενέργειας και υποδομές, με ρητό στόχο τη σταδιακή μείωση του κόστους για τους τελικούς καταναλωτές — επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
- Ειδικά μέτρα στήριξης ενεργοβόρου βιομηχανίας: αντιστάθμιση CO₂, μειωμένες χρεώσεις, νέες παρεμβάσεις που βρίσκονται σε διαδικασία υλοποίησης.
Η κρίσιμη παρατήρηση του Τσάφου — ότι δεν μπορεί να επιτευχθεί ενεργειακή μετάβαση μέσω αποβιομηχάνισης — ηχεί ως ρητή απόρριψη της ευρωπαϊκής τάσης που, αντί να εκσυγχρονίζει τη βιομηχανία, απλώς την εκτοπίζει εκτός ΕΕ. Η θέση αυτή ευθυγραμμίζεται με την αυξανόμενη επικριτική τοποθέτηση αρκετών κρατών-μελών απέναντι στην αυστηρή εφαρμογή του ευρωπαϊκού κλιματικού πλαισίου όταν αυτή θέτει σε κίνδυνο βιομηχανικές βάσεις.
«Δεν μπορούμε να πετύχουμε την ενεργειακή μετάβαση με την αποβιομηχάνιση. Αυτό είναι ξεκάθαρη θέση της ελληνικής πολιτείας.»
Η ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ: ΠΕΡΑ ΑΠΌ ΤΗ ΜΕΙΩΣΗ ΚΟΣΤΟΥΣ
Η βιομηχανική πλευρά του πάνελ — που εκπροσωπήθηκε από τον Πρόεδρο της ΕΒΙΚΕΝ Αντώνη Κοντολέωνα και τον Διευθυντή Βιώσιμης Ανάπτυξης του Ομίλου ΑΓΕΤ ΗΡΑΚΛΗΣ – Holcim Βασίλη Κατερέλο — εισήγαγε μια διαφορετική αναλυτική γωνία: το πρόβλημα δεν είναι μόνο το απόλυτο επίπεδο του ενεργειακού κόστους, αλλά η ανταγωνιστική σχετικότητά του.
Ο Κοντολέων επέμεινε σε ένα σημείο που πολύ συχνά παραβλέπεται στη δημόσια συζήτηση: μια ελληνική ενεργοβόρος επιχείρηση δεν ανταγωνίζεται μόνο την αντίστοιχη τουρκική ή βαλκανική — ανταγωνίζεται και τις γερμανικές, ολλανδικές, γαλλικές βιομηχανίες που λαμβάνουν κρατικές ενισχύσεις, ειδικά τιμολόγια ή επωφελούνται από καλύτερα ενεργειακά μείγματα. Η σύγκριση δεν γίνεται με αφρικανικές χώρες αλλά εντός ΕΕ, και εκεί ο λογαριασμός είναι δυσμενής για την Ελλάδα.
Η τοποθέτηση του Κατερέλου συνέβαλε σε μια πιο σύνθετη αφήγηση: η βιωσιμότητα και η ανταγωνιστικότητα δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι. Η ΑΓΕΤ ΗΡΑΚΛΗΣ — ένας από τους μεγαλύτερους καταναλωτές ενέργειας στη χώρα — έχει ήδη εφαρμόσει πολιτικές κυκλικής οικονομίας, ενεργειακής αποδοτικότητας και απανθρακοποίησης που αποτελούν ταυτόχρονα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Η προϋπόθεση: σταθερό θεσμικό πλαίσιο και επενδύσεις σε καινοτομία.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ: ΕΚΚΡΕΜΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗ
Ένα από τα υπο-κείμενα θέματα της εκδήλωσης — που δεν αναπτύχθηκε πλήρως αλλά παρέμεινε διάχυτο — ήταν η επαναδιαπραγμάτευση της θέσης της Θεσσαλίας και της Στερεάς Ελλάδας στον εθνικό αναπτυξιακό χάρτη.
Ο Πρόεδρος Συριανός δήλωσε ρητά ότι η Κεντρική Ελλάδα «διαθέτει όλες τις προϋποθέσεις» για να αναδειχθεί σε πρότυπο ανάπτυξης — μια ισχυρή αξίωση που προϋποθέτει τέσσερα συστατικά: θεσμική σταθερότητα, ασφάλεια δικαίου, σύγχρονες υποδομές και αποτελεσματική δημόσια διοίκηση. Σε κάθε ένα από αυτά, η ενεργειακή υποδομή διαδραματίζει έναν κεντρικό ρόλο.
Ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας Δημήτρης Κουρέτας πρόσθεσε μια διάσταση που επίσης σπάνια τίθεται με τόσο ευθύ τρόπο: η ανάγκη στενότερης διασύνδεσης των πανεπιστημίων με τις ανάγκες της παραγωγής. Η Θεσσαλία φιλοξενεί σημαντικό ακαδημαϊκό δυναμικό, αλλά η μεταφορά γνώσης προς τον παραγωγικό κόσμο παραμένει ένας δεσμός που ποτέ δεν έγινε δομικά ισχυρός. Σε εποχή που η τεχνητή νοημοσύνη, η ενεργειακή αποδοτικότητα και η κυκλική οικονομία απαιτούν εξειδικευμένο ανθρώπινο κεφάλαιο, αυτό το χάσμα γίνεται δαπανηρό.
«Η ανταγωνιστικότητα δεν χτίζεται μόνο μέσα στα εργοστάσια. Χτίζεται και μέσα στους θεσμούς.»
Η ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ: Η ΑΔΙΟΡΑΤΗ ΤΑΣΗ
Αξιοσημείωτη ήταν η ιδιαίτερη αναφορά του Προέδρου Συριανού στον ψηφιακό μετασχηματισμό και την τεχνητή νοημοσύνη — σε μια εκδήλωση αφιερωμένη πρωτίστως στην ενέργεια. Η δήλωσή του ότι «καμία τεχνολογία δεν μπορεί να υποκαταστήσει το ανθρώπινο κεφάλαιο» ακούγεται φαινομενικά ως κλισέ, αλλά έχει συγκεκριμένο αναλυτικό περιεχόμενο στο συγκείμενο της ελληνικής περιφερειακής βιομηχανίας.
Η ελληνική βιομηχανία αντιμετωπίζει ταυτόχρονα δύο πιέσεις: υψηλό ενεργειακό κόστος που πλήττει τη βραχυπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα, και δημογραφική συρρίκνωση με φυγή ανθρώπινου δυναμικού που πλήττει τη μακροπρόθεσμη. Ο συνδυασμός αυτός δημιουργεί μια ψαλίδα: οι επιχειρήσεις χρειάζονται να αυτοματοποιήσουν για να αντισταθμίσουν το κόστος, αλλά η αυτοματοποίηση απαιτεί εξειδίκευση που υπάρχει ολοένα και λιγότερο στην περιφέρεια.
60 ΧΡΟΝΙΑ ΣΒΘΣΕ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ
Ο εορτασμός των 60 χρόνων του ΣΒΘΣΕ δεν ήταν απλώς μια αφορμή για αναδρομή. Ήταν η επίδειξη του θεσμικού βάρους που έχει συσσωρεύσει ο Σύνδεσμος — ο μεγαλύτερος περιφερειακός βιομηχανικός σύνδεσμος της χώρας — σε έξι δεκαετίες. Αυτό το βάρος δεν μετριέται μόνο στον αριθμό μελών ή στον προϋπολογισμό των δράσεων, αλλά στη δυνατότητα να συγκεντρώνει σε ένα τραπέζι κυβερνητικούς αξιωματούχους, ακαδημαϊκούς, εκπροσώπους εθνικών φορέων (ΣΕΒ) και επιχειρηματίες — και να κάνει αυτή τη συνάντηση να αποδίδει ουσία.
Η παράλληλη επέτειος 30 ετών της ΑΕΔΕΠ — της θυγατρικής εταιρείας διαχείρισης ευρωπαϊκών προγραμμάτων — αναδεικνύει μια σπάνια οργανωτική προνοητικότητα: ο Σύνδεσμος δεν αρκέστηκε ποτέ στον ρόλο του εκπροσώπου-λομπίστα, αλλά επένδυσε σε εκτελεστική ικανότητα, δηλαδή στην ικανότητα να μετατρέπει τις ευρωπαϊκές ευκαιρίες χρηματοδότησης σε χειροπιαστά αποτελέσματα για τα μέλη του.
Η ανακήρυξη του Ευριπίδη Δοντά ως Επίτιμου Προέδρου — πρώην Αντιπροέδρου και Προέδρου Δ.Σ. για σχεδόν δύο δεκαετίες — έκλεισε έναν κύκλο θεσμικής μνήμης. Η ομόφωνη έγκριση της πρότασης από τη Γενική Συνέλευση ήταν μια ενδοοργανωτική πράξη με εξωτερικό μήνυμα: ο Σύνδεσμος ξέρει να τιμά τη συνέχεια και να τη μετατρέπει σε τεκμήριο σταθερότητας.
Η ΜΕΓΑΛΗ-ΑΘΕΑΤΗ-ΕΙΚΟΝΑ
Σε μια εκδήλωση αφιερωμένη στη σύνδεση ενέργειας και ανταγωνιστικότητας, η πιο κρίσιμη ένταση παρέμεινε σχεδόν άρρητη: ποιο είναι το κόστος της αβεβαιότητας; Επενδύσεις σε ΑΠΕ αυτοπαραγωγή, σε αποθήκευση, σε αναβάθμιση εγκαταστάσεων απαιτούν μακροπρόθεσμη ορατότητα του ρυθμιστικού πλαισίου. Η ελληνική βιομηχανία δεν ζητά απλώς χαμηλότερη τιμή ενέργειας σήμερα — ζητά εγγύηση ότι ο κανόνας θα παραμείνει σταθερός για αρκετά χρόνια ώστε μια επένδυση ζωής 20 ετών να έχει νόημα. Αυτό το αίτημα — η θεσμική αξιοπιστία ως ενεργειακός παράγοντας — ειπώθηκε έμμεσα πολλές φορές, αλλά δεν ονομάστηκε ποτέ ευθέως. Είναι, ίσως, το μεγαλύτερο ζητούμενο που απομένει στην αναλυτική ατζέντα.
ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΤΗΣ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ
| Χρόνια παρουσίας ΣΒΘΣΕ | 60 (1966–2026) |
| Τόπος διεξαγωγής | Valis Resort, Αγριά Βόλου |
| Κεντρικός ομιλητής | Υφυπ. Περιβ. & Ενέργειας Ν. Τσάφος |
| Θέμα πάνελ | Ενέργεια & Ανταγωνιστικότητα Ελλ. Βιομηχανίας |
| Επίτιμος Πρόεδρος (νέος) | Ευριπίδης Δοντάς |
| Βραβευόμενες επιχειρήσεις | 5 (μέλη από το 1981–1985) |
| Gold Sponsors | ΧΑΛΥΒΟΥΡΓΙΑ ΕΛΛΑΔΟΣ, METLEN |
#LensMyWayPress
© 2026 mywaypress.gr | Αναλυτική δημοσιογραφία από τα γεγονότα ως την ερμηνεία.
