Σε κλίμα αποσύνθεσης και πολιτικού κατακερματισμού, η ανάγκη νέας πρότασης αναδύεται ως αναπόδραστη

Μήπως η απάντηση κρύβεται εκτός των παραδοσιακών κομματικών σχηματισμών;

 
Νέα ηγεσία ή νέα απογοήτευση;

Σπάνια στη μεταπολιτευτική ιστορία της χώρας έχουν συγκλίνει τόσα και τόσο ετερόκλητα φαινόμενα αποσύνθεσης σε τούτο το σύντομο χρονικό διάστημα. Η κυβέρνηση βαραίνει κάτω από το ανυπόφορο βάρος των σκανδάλων, η αντιπολίτευση αδυνατεί να συγκροτηθεί σε αξιόπιστη εναλλακτική πρόταση και το πολιτικό σύστημα στο σύνολό του μοιάζει να έχει εξαντλήσει τα αποθέματα αξιοπιστίας που κάποτε το συντηρούσαν.

Η δυσωδία των σκανδάλων, από τα Τέμπη και τις υποκλοπές μέχρι τον ΟΠΕΚΕΠΕ, έχει κορεστεί στη συνείδηση των πολιτών, οι οποίοι δεν αρκούνται πια στις εξαγγελίες και τις υποσχέσεις, ούτε εξαπατώνται από τις προσφερόμενες κατά καιρούς παροχές. Η σήψη, στα μάτια της κοινής γνώμης, δεν είναι πλέον εντοπισμένη σε επιμέρους πρόσωπα και υποθέσεις· έχει διαβρώσει θεσμούς, δομές και τρόπους διακυβέρνησης που αναπαράγουν τα ίδια παθογόνα αποτελέσματα ανεξαρτήτως του ποιος κρατά τα ηνία.

 
Ο κατακερματισμός ως σύμπτωμα

Η εικόνα της αντιπολίτευσης δεν ανακουφίζει τους απαισιόδοξους. Ο κατακερματισμός, που για χρόνια χαρακτήριζε κυρίως τον χώρο της κεντροαριστεράς, έχει πλέον μεταστεί και στην ευρύτερη κεντροδεξιά παράταξη, με αποτέλεσμα να διαμορφώνεται ένα πολιτικό τοπίο όπου πολλαπλά μικρά σχήματα αλληλοαναιρούνται, αδυνατώντας να εκπροσωπήσουν την έντονη κοινωνική δυσαρέσκεια που αναζητά διέξοδο.

Το ΠαΣοΚ επαγγέλλεται αναγέννηση, ο ΣΥΡΙΖΑ επιχειρεί να σταθεί στα πόδια του, νέα κόμματα αναδύονται από την κεντροδεξιά, ενώ η ΝΔ υπό τον κ. Μητσοτάκη βαδίζει προς τις εκλογές με βαρίδια που δυσκολεύουν κάθε πτήση. Σε αυτό το περιβάλλον, κανένας από τους παραδοσιακούς παίκτες δεν μοιάζει ικανός να αρθρώσει λόγο που να συναρπάζει, να εμπνέει και —κυρίως— να πείθει ότι κατανοεί τις πραγματικές ανάγκες μιας κοινωνίας η οποία αντιμετωπίζει κρίση νοήματος και όχι μόνον κρίση διακυβέρνησης.

 
Το κενό και όσοι το βλέπουν

Στο περιθώριο των επίσημων πολιτικών ανακοινώσεων και των κομματικών παρασκηνίων, μια συζήτηση αναδύεται σταδιακά σε διαφορετικούς κύκλους —επιχειρηματικούς, ακαδημαϊκούς, επαγγελματικούς— και αφορά στο εάν και κατά πόσον το κενό εμπιστοσύνης που έχει ανοιχθεί θα μπορούσε να καλυφθεί από μια εντελώς διαφορετική κατηγορία ηγεσίας.

Πρόσωπα που έχουν δοκιμαστεί στην ανάπτυξη επιχειρήσεων, που γνωρίζουν εκ των έσω την πραγματική οικονομία, τους μηχανισμούς παραγωγής και τις αγορές εργασίας, που έχουν κτίσει οργανισμούς από το μηδέν και έχουν αντιμετωπίσει πραγματικές κρίσεις χωρίς τη θεσμική ασπίδα που προστατεύει τους επαγγελματίες πολιτικούς. Η λογική είναι απλή στη διατύπωσή της: αυτός που κατανοεί τι σημαίνει να δημιουργείς θέσεις εργασίας, να εξάγεις, να επενδύεις σε αβέβαιο περιβάλλον, ίσως να έχει περισσότερα να πει για τη διακυβέρνηση μιας χώρας από εκείνον που έχει γνωρίσει μόνο τα έδρανα της Βουλής.

Πρόσωπα από τον επιχειρηματικό χώρο, την παραγωγή, την καινοτομία και την πραγματική οικονομία εμφανίζονται στα μάτια πολλών πολιτών πιο αξιόπιστα από τους επαγγελματίες της πολιτικής.

 
Ο ρεαλισμός ως πολιτική πρόταση

Φυσικά, η ιδέα αυτή δεν είναι χωρίς προηγούμενο στη διεθνή εμπειρία. Από την Ιταλία του Μόντι και της Μελόνι μέχρι την Γαλλία του Μακρόν και τα αναρίθμητα παραδείγματα ηγετών που ήρθαν εκτός κομματικής μηχανής και απηύθυναν λόγο στο λεγόμενο «σιωπηλό κέντρο» της κοινωνίας. Βεβαίως, δεν λείπουν και τα αντιπαραδείγματα: η επιτυχία στην επιχείρηση δεν μεταφράζεται αυτόματα σε πολιτική ικανότητα, και η διαχείριση δημόσιων πόρων και δημόσιου συμφέροντος υπακούει σε λογικές διαφορετικές από αυτές της αγοράς.

Ωστόσο, αρκετοί από εκείνους που παρακολουθούν εκ του σύνεγγυς τις εξελίξεις εκτιμούν ότι η ιδιαιτερότητα της ελληνικής περίπτωσης δημιουργεί συνθήκες που καθιστούν αυτό το ενδεχόμενο πιο ελκυστικό από ποτέ. Διότι το ζητούμενο δεν είναι απλώς ένας ικανός οικονομολόγος ή ένας αποδοτικός manager· είναι ένα πρόσωπο που έχει ζυμωθεί με την ελληνική πραγματικότητα, που κατανοεί τις ιδιαιτερότητες μιας χώρας με ισχυρές περιφερειακές ανισότητες, εξαρτήσεις από τουρισμό και ναυτιλία, αδυναμία παραγωγικής ανασυγκρότησης και κουλτούρα βαθιά διαπλεκόμενη με τον κρατισμό.

 
Το στοίχημα και οι κίνδυνοι

Εκείνοι που διαβλέπουν τη δυνατότητα ενός τέτοιου εγχειρήματος σπεύδουν να επισημάνουν ότι το δυσκολότερο δεν είναι η πολιτική πρόταση αλλά η κοινωνική αποδοχή. Η ελληνική κοινωνία παραμένει βαθιά καχύποπτη απέναντι σε κάθε νέο πολιτικό σχήμα, ενώ η εμπειρία έχει καταδείξει ότι η αρχική δημοσκοπική λαμπρότητα δεν εγγυάται συνέχεια. Επιπλέον, ένας επιχειρηματίας που αποφασίζει να εισέλθει στην πολιτική σκηνή αντιμετωπίζει αναπόφευκτα εντατικό έλεγχο του παρελθόντος του, των επιχειρηματικών του επιλογών και των σχέσεών του με το κράτος — στοιχεία που στην Ελλάδα σπάνια είναι εντελώς απαλλαγμένα από αμφισβητήσιμες γκρίζες ζώνες.

Παρά ταύτα, η συζήτηση δεν σβήνει· αντιθέτως, εντείνεται όσο η πολιτική κρίση βαθαίνει. Και κατά πάσα βεβαιότητα, εάν οι επόμενοι μήνες φέρουν τις εκπλήξεις που ορισμένοι προβλέπουν — επιτάχυνση εκλογών, πολλαπλά νέα κόμματα, περαιτέρω φθορά της κυβέρνησης — το παράθυρο ευκαιρίας για μια ριζοσπαστική πολιτική νεοεισερχόμενη πρόταση θα παραμείνει ανοιχτό, ίσως για περισσότερο από όσο κάποιοι φαντάζονται.

 
Το πραγματικό ερώτημα

Η χώρα χρειάζεται απαντήσεις. Εάν το παραδοσιακό πολιτικό σύστημα αποδεικνύεται ανίκανο να τις δώσει, η κοινωνία θα τις αναζητήσει αλλού. Αυτό ακριβώς το «αλλού» είναι που αξίζει να παρακολουθήσουμε στους επόμενους, κρίσιμους μήνες.

Η πολύχρονη παραμονή στην πολιτική δεν εγγυάται ούτε ικανότητα ούτε αποτελεσματικότητα. Η Ελλάδα το έχει διαπιστώσει επανειλημμένα.

Γι’ αυτό το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν ο επόμενος ηγέτης θα είναι πολιτικός ή επιχειρηματίας. Είναι αν θα διαθέτει αξιοπιστία, σχέδιο, διοικητική επάρκεια και ανεξαρτησία από τα φθαρμένα δίκτυα του παρελθόντος.

Και εδώ βρίσκεται η κρίσιμη λεπτομέρεια που συχνά υποτιμάται: η χώρα δεν χρειάζεται απλώς νέο πρόσωπο. Χρειάζεται νέα ομάδα, νέα γενιά στελεχών και νέο μοντέλο διακυβέρνησης. Η Ελλάδα έχει κουραστεί από «σωτήρες». Αυτό που λείπει είναι μια σοβαρή εναλλακτική ελίτ που να μπορεί να κυβερνήσει από την πρώτη ημέρα.

Αν αυτή εμφανιστεί, το πολιτικό σκηνικό μπορεί να αλλάξει ταχύτερα απ’ όσο νομίζουν πολλοί.

mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη  υβριδικής νοημοσύνης.

Για  αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.