Το εκθετικό χάσμα της ελληνικής οικονομίας

Μπορεί η Ελλάδα να επιβιώσει σε έναν κόσμο που κινείται με γεωμετρική πρόοδο;

by mywaypress.gr

Το consensus των εγχώριων οικονομικών αναλυτών και των υπευθύνων χάραξης πολιτικής στην Ελλάδα υποφέρει διαχρονικά από μια συστηματική, σχεδόν εθελούσια, τύφλωση απέναντι στις εκθετικές τεχνολογίες και τις δομικές αλλαγές καθεστώτος (regime changes).

Όπως αναλύει ο διεθνούς φήμης στοχαστής  Azeem Azhar (exponentialview.co), το μεγάλο πρόβλημα της εποχής μας είναι το «Εκθετικό Χάσμα» (The Exponential Gap). Πρόκειται για την απόσταση που δημιουργείται ανάμεσα στις τεχνολογίες που αναπτύσσονται με γεωμετρική πρόοδο (Τεχνητή Νοημοσύνη, ανανεώσιμη ενέργεια, advanced genomics) και στους κοινωνικούς, πολιτικούς και οικονομικούς θεσμούς, οι οποίοι μεταλλάσσονται αργά και γραμμικά.

Όταν αντιμετωπίζεις δυναμικά, αναπτυσσόμενα παγκόσμια συστήματα γεμάτα βρόχους ανάδρασης, το να σχεδιάζεις το μέλλον μιας χώρας με γραμμικές παραδοχές –κυνηγώντας τις εξελίξεις κατόπιν εορτής– σημαίνει ότι δεν έχεις επιλέξει απλώς λάθος ταχύτητα· έχεις επιλέξει λάθος μοντέλο ανάπτυξης.

Η Ελληνική ιδιομορφία: Legacy αδράνεια και εκθετική πρόκληση

Η Ελλάδα εισέρχεται σε αυτή τη νέα παγκόσμια πραγματικότητα κουβαλώντας το βάρος μιας παραδοσιακής δομής. Η «αλλαγή καθεστώτος» για την ελληνική οικονομία δεν αφορά την πρωτογενή παραγωγή AI λογισμικού ή την κατασκευή microchips. Η πραγματική μάχη θα δοθεί στην υιοθέτηση και στην αναβάθμιση των υποδομών.

Η χώρα καλείται να μετατρέψει τους παραδοσιακούς της κλάδους (ναυτιλία, τουρισμός, ενέργεια, logistics) σε «ανοιχτά συστήματα» υψηλής τεχνολογικής έντασης, εκμεταλλευόμενη τις παγκόσμιες εκθετικές καμπύλες πτώσης του κόστους (νόμος του Wright) στα δεδομένα και την καθαρή ενέργεια. Αν αποτύχει, κινδυνεύει να μετατραπεί σε έναν απλό «ψηφιακό καταναλωτή» των ξένων πλατφορμών, διευρύνοντας το χάσμα παραγωγικότητας με την υπόλοιπη Ευρώπη.

Το φίλτρο του WEF: Διαχωρίζοντας το Hype από την πραγματικότητα

Η πρόσφατη έκθεση του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF –βλέπε weforum.org) εισήγαγε έναν αναγκαίο «θόρυβο πραγματικότητας» σε αυτή τη συζήτηση. Ενώ η υιοθέτηση της Τεχνητής Νοημοσύνης καλπάζει, το WEF επισημαίνει ότι η προσδοκώμενη αύξηση της παραγωγικότητας επιβραδύνεται αισθητά σε κλάδους του φυσικού κόσμου, όπως οι κατασκευές, η βαριά βιομηχανία και οι επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας. Η ενσωμάτωση των εκθετικών τεχνολογιών στα παλαιά (legacy) συστήματα αυτών των τομέων απαιτεί πολύ περισσότερο χρόνο και χρήμα από όσο αρχικά προβλεπόταν.

Για την Ελλάδα, η επισήμανση αυτή του WEF αποτελεί το απόλυτο στρατηγικό φίλτρο. Η χώρα μας είναι μια κατεξοχήν «physical world» οικονομία (υποδομές, τουριστικές εγκαταστάσεις, μεταφορές). Η καθυστέρηση στην απόδοση της παραγωγικότητας, που εντοπίζει το WEF, αναδεικνύει δύο κρίσιμα μέτωπα:

1. Το Μέτωπο των Bottlenecks (Στενωπός Υποδομών): Η ψηφιακή και εκθετική μετάβαση της Ελλάδας δεν θα κριθεί στα γραφεία των startups, αλλά στο πεδίο. Αν τα ηλεκτρικά δίκτυα της χώρας δεν μπορούν να αντέξουν τη νέα πράσινη ενέργεια, αν τα δίκτυα τηλεπικοινωνιών (οπτικές ίνες, 5G) δεν φτάσουν παντού και αν δεν δημιουργηθούν εγχώρια Data Centers, η χώρα θα εγκλωβιστεί στη γραμμική αδράνεια.
2. Η Μετατόπιση της Αξίας: Η οικονομική υπεραξία τα επόμενα χρόνια δεν θα πάει σε όσους δηλώνουν απλώς «χρήστες» του AI, αλλά σε εκείνους που κατέχουν και διαχειρίζονται το φυσικό υπόστρωμα της μετάβασης: τα δίκτυα, τους αγωγούς δεδομένων, τις υποδομές αποθήκευσης ενέργειας και τα logistics.

Οι 4 πυλώνες της ελληνικής «αλλαγής καθεστώτος»

Για να γεφυρωθεί το Εκθετικό Χάσμα, η ελληνική οικονομία πρέπει να αναδιαταχθεί γύρω από τέσσερις κρίσιμους άξονες:

• Ενεργειακός Μετασχηματισμός ως Asset Factory: Η Ελλάδα διαθέτει μοναδικό γεωγραφικό πλεονέκτημα στις ΑΠΕ. Ωστόσο, η απλή παραγωγή πράσινης ενέργειας είναι γραμμική. Η εκθετική ανατροπή έρχεται όταν η ενέργεια αυτή συνδυάζεται με έξυπνα συστήματα trading (AI energy trading) και υποδομές αποθήκευσης μεγάλης κλίμακας, μετατρέποντας τη χώρα σε περιφερειακό εξαγωγέα σταθερής ισχύος.
• Ψηφιακό Υπόστρωμα και Συνδεσιμότητα: Η ταχύτατη υλοποίηση δικτύων οπτικών ινών (FTTH) και η ανάπτυξη High-Performance Computing (HPC) υποδομών είναι ο μόνος τρόπος να υποστηριχθεί η εισροή ξένων επενδύσεων σε τεχνολογικούς τομείς. Οι «αγωγοί δεδομένων» είναι οι αυτοκινητόδρομοι του 21ου αιώνα.
• Εξάλειψη του Τεχνολογικού Χρέους (Tech Debt): Τόσο ο δημόσιος όσο και ο ιδιωτικός τομέας (κυρίως οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις) πάσχουν από tech debt — χρησιμοποιούν δηλαδή ξεπερασμένα συστήματα. Η εισαγωγή σύγχρονων μοντέλων SaaS (Software as a Service) και advanced analytics στη διαχείριση της εφοδιαστικής αλυσίδας είναι απαραίτητη για να ξεφύγουμε από τη στασιμότητα.
• Αναδιάρθρωση του Χρηματοπιστωτικού Τομέα: Το τραπεζικό σύστημα πρέπει να πάψει να λειτουργεί με όρους του παρελθόντος. Η χρήση AI-driven αυτοματοποιήσεων για τη μείωση του λειτουργικού κόστους και η χρηματοδότηση έργων που βασίζονται σε clean-tech, είναι τα μόνα εργαλεία που μπορούν να απελευθερώσουν τα απαραίτητα κεφάλαια για τη δομική αλλαγή της χώρας.

 
Πέρα από τον ορίζοντα

Το να σχεδιάζουμε την εθνική οικονομική στρατηγική με βάση τους ρυθμούς ανάπτυξης του προηγούμενου τριμήνου ή τις παραδοσιακές επιδόσεις των παραδοσιακών κλάδων είναι μια συνταγή για στασιμότητα. Σε περιόδους παγκόσμιων δομικών ανατροπών, οι χώρες που επιβιώνουν και κυριαρχούν είναι εκείνες που κατανοούν πώς οι τεχνολογικές καμπύλες ανατροφοδοτούν την πραγματική παραγωγικότητα.

Η Ελλάδα δεν έχει την πολυτέλεια να φέρει ένα «γραμμικό μαχαίρι» σε μια «εκθετική μάχη». Πρέπει να κοιτάξει πέρα από τον ορίζοντα και να προετοιμάσει τις υποδομές της για το μέλλον που έρχεται με γεωμετρική πρόοδο.

Σύνθεση & Παρουσίαση δεδομένων: Artificial Intelligence

Επιμέλεια & έλεγχος δεδομένων: Παναγιώτης Τσακιρίδης

 
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη  υβριδικής νοημοσύνης.

Για  αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.