Πυρκαγιές – Από τη ρητορική της συνδρομής στο δόγμα της εθνικής κινητοποίησης

Του Παναγιώτη Τσακιρίδη

 
Απαιτείται η συγκρότηση ενός μόνιμου, πολεμικού τύπου μηχανισμού εθνικής πολιτικής προστασίας, που θα αντιμετωπίζει τις πυρκαγιές με όρους συνολικής εθνικής επιστράτευσης πριν η εξάντληση των τοπικών δυνάμεων μετατραπεί σε ανεπίστρεπτη συστημική κατάρρευση

Η εικόνα του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου στο Δαφνί να εκκενώνεται υπό την απειλή του πύρινου μετώπου στο Χαϊδάρι δεν αποτελεί απλώς ένα ακόμη δραματικό στιγμιότυπο στο ετήσιο καλοκαιρινό ημερολόγιο των φυσικών καταστροφών. Αποτελεί σημείο τομής. Όταν η πύρινη λαίλαπα αγγίζει τον πυρήνα των δημόσιων υποδομών υγείας στην Αττική, ενώ ταυτόχρονα η Βοιωτία, η Αργολίδα, η Αχαΐα και η Ευρυτανία δοκιμάζονται σκληρά και ολόκληροι νομοί, όπως το Ρέθυμνο, μένουν επί τριήμερο χωρίς εναέρια καλύψη λόγω των ακραίων ανέμων, καθίσταται σαφές ότι η κρίση δεν είναι πλέον τακτική. Είναι θεσμική και συστημική.

Επί χρόνια, η δημόσια συζήτηση εγκλωβίζεται σε ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο: την καταμέτρηση εναέριων μέσων, την αλλεπάλληλη ενεργοποίηση του «112» και την επίκληση της κλιματικής κρίσης ως καθολικής απολογητικής σταθεράς. Ωστόσο, τα τρέχοντα δεδομένα αποδεικνύουν ότι η τακτική δασοπυρόσβεση, όσο αυτοθυσιαστικά κι αν ασκείται από τις δυνάμεις του Πυροσβεστικού Σώματος, εξαντλεί τα επιχειρησιακά της όρια όταν οι καιρικές συνθήκες καθηλώνουν τα αεροπλάνα και τα ελικόπτερα.

Όταν το κύριο εργαλείο ανάσχεσης τίθεται εκτός μάχης από τη φύση, η εξάρτηση από αυτό μετατρέπεται σε στρατηγική ευάλωτη θέση.

 
Η ανάγκη για πέρασμα στην κατάσταση Εκτάκτου Ανάγκης

Η μετάβαση από την αποσπασματική διαχείριση στην ολική ανάσχεση απαιτεί την άμεση υιοθέτηση ενός Δόγματος Εθνικής Κινητοποίησης. Η κήρυξη εκτάκτου ανάγκης σε εθνική κλίμακα δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως επικοινωνιακό μέτρο πανικού, αλλά ως θεσμικός μηχανισμός απελευθέρωσης ισχύος:

1. Διοικητική Ενοποίηση: Άρση των γραφειοκρατικών αγκυλώσεων που διασπούν τις αρμοδιότητες μεταξύ Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Δασικών Υπηρεσιών και Σωμάτων Ασφαλείας.
2. Ταχεία Διάθεση Πόρων: Άμεση δυνατότητα επιτάξεων βαρέων μηχανημάτων, ιδιωτικών υδροφόρων και υποδομών logistics χωρίς τις χρονοβόρες συμβατικές διαδικασίες.
3. Στρατηγικός Συντονισμός: Εγκαθίδρυση ενιαίας αλυσίδας διοίκησης με απόλυτη σαφήνεια στους ρόλους και τα πεδία ευθύνης.

 
Η επιστράτευση των Ενόπλων Δυνάμεων: Από τη “συνδρομή” στην οργανική εμπλοκή

Μέχρι σήμερα, η εμπλοκή των Ενόπλων Δυνάμεων περιορίζεται συχνά σε υποστηρικτικό ρόλο (διάθεση λίγων μηχανημάτων, περιπολίες επιτήρησης). Σε συνθήκες γενικευμένης πύρινης πολιορκίας, η προσέγγιση αυτή είναι ανεπαρκής.

Οι Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας διαθέτουν τρία στοιχεία που λείπουν από οποιονδήποτε άλλο κρατικό βραχίονα σε στιγμές συστημικής πίεσης:

• Κλίμακα και Διοικητική Μέριμνα (Logistics): Την ικανότητα να υποστηρίξουν υγειονομικά, τροφοδοτικά και τηλεπικοινωνιακά χιλιάδες ανθρώπους στο πεδίο επί 24ώρου βάσεως.
• Ισχύς Μηχανικού: Τη δυνατότητα ταχείας διάνοιξης μεγάλων αντιπυρικών ζωνών με βαρέα ερπυστριοφόρα μηχανήματα του Στρατού Ξηράς, δημιουργώντας γραμμές άμυνας εκεί που τα εναέρια μέσα αδυνατούν να επιχειρήσουν.
• Δομή Διοίκησης και Ελέγχου (C2): Την επιχειρησιακή εμπειρία να διαχειρίζονται ταυτόχρονα πολλαπλά μέτωπα υπό συνθήκες υψηλής αβεβαιότητας.

Η πλήρης επιστράτευση των δυνατοτήτων του Στρατού—όχι ως απλού βοηθητικού προσωπικού, αλλά ως κύριου πυλώνα επίγειων ορθολογικών διανοίξεων και υποστήριξης—αποτελεί τη μόνη ραχοκοκαλιά που μπορεί να κρατήσει το μέτωπο όταν οι άνεμοι ακυρώνουν την αεροπορική υπεροχή.

 
Η Πολιτική Προστασία ως σκληρός πυρήνας της εθνικής ασφάλειας

Η εκκένωση νοσοκομειακών μονάδων και η απομόνωση ολόκληρων περιοχών δεν είναι πλέον περιβαλλοντικά συμβάντα· είναι πλήγματα στην κοινωνική συνοχή και την οικονομική σταθερότητα. Αν η εθνική ασφάλεια ορίζεται από την ικανότητα ενός κράτους να προστατεύει την εδαφική του ακεραιότητα, τη ζωή των πολιτών του και τις κρίσιμες υποδομές του, τότε η Πολιτική Προστασία οφείλει να μετακινηθεί από την περιφέρεια στο επίκεντρο του στρατηγικού σχεδιασμού.

Το μήνυμα που εκπέμπουν οι φωτιές στο Χαϊδάρι, τη Βοιωτία και το Ρέθυμνο είναι ξεκάθαρο: Το κράτος δεν μπορεί να οχυρώνεται πίσω από την επίκληση των ακραίων φαινομένων. Όταν τα φαινόμενα γίνονται η νέα κανονικότητα, η απάντηση δεν μπορεί να είναι η παθητική άμυνα και τα μηνύματα εκκένωσης. Απαιτείται η συγκρότηση ενός μόνιμου, πολεμικού τύπου μηχανισμού εθνικής πολιτικής προστασίας, που θα αντιμετωπίζει τις πυρκαγιές με όρους συνολικής εθνικής επιστράτευσης πριν η εξάντληση των τοπικών δυνάμεων μετατραπεί σε ανεπίστρεπτη συστημική κατάρρευση.

 
Συντακτική σημείωση & πολιτική AI: Κάθε δημοσιευμένο άρθρο στο  mywaypress.gr αποτελεί προϊόν ουσιαστικού συντακτικού ελέγχου και ανθρώπινης επιμέλειας, η οποία φέρει την αποκλειστική συντακτική ευθύνη του περιεχομένου (EU AI Act, Art. 50.4). Τηρούμε πλήρως τους κανόνες διαφάνειας και τις εκάστοτε οδηγίες των Εθνικών Αρχών Εποπτείας της Αγοράς.

Φωτογραφία / Εικονογράφηση: Δημιουργήθηκε με χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης (AI Generated Image).

© 2026 mywaypress.gr — Από το τι συμβαίνει στο τι σημαίνει