Eurobank: Η δημιουργία κλίματος εμπιστοσύνης και αξιοπιστίας βασική προϋπόθεση για την ανάκαμψη της οικονομίας

• Το ποσοστό ανεργίας διαμορφώθηκε στο 25,56% τον Απρίλιο. Σε σχέση με το Μάρτιο (25,84%) σημειώθηκε μείωση -0,28 ποσοστιαίες μονάδες ενώ σε σχέση με τον Απρίλιο 2014 (27,05%) η πτώση ήταν -1,49 ποσοστιαίες μονάδες.
• Η ετήσια ποσοστιαία μεταβολή του εθνικού δείκτη τιμών καταναλωτή (Εθνικός ΔΤΚ) διαμορφώθηκε στο -2,16% τον Ιούνιο. Η αντίστοιχη μεταβολή σε όρους εναρμονισμένου δείκτη τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) ήταν ίση με -1,10%. Ο Ιούνιος αποτέλεσε τον 28ο συνεχή μήνα αποπληθωρισμού για την ελληνική οικονομία.
• Το έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου (εμπορευματικές συναλλαγές, ΕΛ.ΣΤΑΤ.) σημείωσε ετήσια μείωση -415,86 εκ ευρώ το Μάιο. Η εν λόγω μεταβολή οφείλεται αποκλειστικά στη μείωση των εισαγωγών -416,86 εκ ευρώ. Η μεταβολή αυτή ερμηνεύεται ως ένδειξη χαμηλής εγχώριας ζήτησης για αγαθά. Οι εξαγωγές συρρικνώθηκαν μόλις -1 εκ ευρώ.
• Ο δείκτης οικονομικού κλίματος σημείωσε περαιτέρω επιδείνωση τον Ιούνιο (από 91,4 μονάδες δείκτη το Μάιο στις 90,7). Στους επί μέρους δείκτες εμπιστοσύνης η υψηλότερη πτώση καταγράφηκε στο λιανικό εμπόριο (-3,7), στις κατασκευές (-3,5), και στους καταναλωτές (-3,2).
• Το σύνολο των καταθέσεων των ιδιωτικών φορέων της οικονομίας στα εγχώρια νομισματικά και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ανήλθε στα 129,92 δις ευρώ το Μάιο. Σε σχέση με τον Απρίλιο παρατηρήθηκε πτώση -3,74 δις ευρώ, ενώ σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου χρόνου η μείωση ήταν -32,18 δις ευρώ.
• Το σύνολο της χρηματοδότησης των ιδιωτικών φορέων της οικονομίας από τα εγχώρια νομισματικά και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα διαμορφώθηκε στα 194,48 δις ευρώ το Μάιο. Σε μηνιαία βάση καταγράφηκε μείωση -3,33 δις ευρώ, ενώ σε ετήσια βάση η μείωση προσέγγισε τα -6,24 δις ευρώ.
• Ο δείκτης κύκλου εργασιών στο λιανικό εμπόριο σημείωσε ετήσια μείωση -3,3% τον Απρίλιο. Το αντίστοιχο μέγεθος σε όρους δείκτη όγκου (σταθερές τιμές) προσέγγισε το -1,9%.
• Ο κύριος εποχικά προσαρμοσμένος Δείκτης Υπευθύνων Προμηθειών της Markit για τη μεταποίηση (Purchasing Managers’ Index – PMI) στην Ελλάδα μειώθηκε στις 46,9 μονάδες τον Ιούνιο από 48,0 το Μάιο, σημειώνοντας τη δεύτερη χαμηλότερη τιμή σε διάστημα δύο ετών.

 
Το ποσοστό ανεργίας διαμορφώθηκε στο 25,56% τον Απρίλιο. Σε σχέση με το Μάρτιο (25,84%) σημειώθηκε μείωση -0,28 ποσοστιαίες μονάδες ενώ σε σχέση με τον Απρίλιο 2014 (27,05%) η πτώση ήταν -1,49 ποσοστιαίες μονάδες, αναφέρει ανάλυση του εβδομαδιαίου δελτίου 7 Ημέρες Οικονομία της Eurobank. Αναλυτικά το δελτίο:

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛ.ΣΤΑΤ.) το εποχικά διορθωμένο ποσοστό ανεργίας διαμορφώθηκε στο 25,56% τον Απρίλιο. Ο αριθμός των ανέργων ανήλθε στα 1.216,87 χιλ άτομα, των απασχολούμενων στα 3.543,65 χιλ άτομα και το εργατικό δυναμικό στα 4.760,52 χιλ άτομα. Σε σχέση με τον Απρίλιο 2014 το ποσοστό ανεργίας μειώθηκε -1,49 ποσοστιαίες μονάδες, οι απασχολούμενοι αυξήθηκαν +49,28 χιλ άτομα και οι άνεργοι μειώθηκαν -78,76 χιλ άτομα. Τέλος, σε σχέση με το Μάρτιο σημειώθηκε μικρή πτώση του ποσοστού ανεργίας -0,28 ποσοστιαίες μονάδες, οι απασχολούμενοι αυξήθηκαν 16,83 χιλ άτομα και οι άνεργοι μειώθηκαν -11,85 χιλ άτομα

Στο Σχήμα 1 παρουσιάζουμε την πορεία του ποσοστού ανεργίας από το Σεπτέμβριο 2013 μέχρι και το Μάιο 2015. Για το διάστημα Μαΐου 2015-2017 προεκτείνουμε τη χρονολογική σειρά με βάση το μέσο ετήσιο ρυθμό μεταβολής των τελευταίων 14 μηνών, -1,26 ποσοστιαίες μονάδες. Το Μάρτιο 2014 παρατηρήθηκε η πρώτη αρνητική ετήσια μεταβολή και η εν λόγω τάση διατηρείται (με διακυμάνσεις) μέχρι και σήμερα (Απρίλιος 2015 στα στοιχεία). Είναι φανερό πως με βάση τη δυναμική της πτωτικής πορείας του ποσοστού ανεργίας των παρελθόντων μηνών, το εν λόγω μέγεθος θα παραμείνει σε πολύ υψηλά επίπεδα για μεγάλο χρονικό διάστημα. Για παράδειγμα, αν ακολουθήσει το μονοπάτι ενός ετήσιου ρυθμού πτώσης της τάξης των -1,26 ποσοστιαίων μονάδων τότε το Μάιο 2017 θα προσεγγίσει το 23,17%. Λαμβάνοντας υπ’όψιν τις πρόσφατες πολιτικές – οικονομικές εξελίξεις αναμένουμε – για το επόμενο χρονικό διάστημα – αντιστροφή της πτωτικής πορείας του ποσοστού ανεργίας ή στην καλύτερη περίπτωση τη σταθεροποίηση του. Είναι απολύτως αναγκαίο η μεταβολή αυτή να είναι βραχυπρόθεσμη και το ποσοστό ανεργίας να εισέλθει σε νέα καθοδική πορεία. Επιπρόσθετα, όπως αποδεικνύεται και από την αριθμητική άσκηση του Σχήματος 1, η ελληνική οικονομία θα πρέπει να επιτύχει κατά πολύ υψηλότερους σε σύγκριση με τους σημερινούς ρυθμούς πτώσης του ποσοστού ανεργίας (π.χ. της τάξης των -3 και -4 ποσοστιαίων μονάδων) έτσι ώστε σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα να επανέλθει σε φυσιολογικά επίπεδα. Η αύξηση των επενδύσεων και της παραγωγικότητας αποτελούν κινητήριο μοχλό για τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης και μείωσης της ανεργίας. Ωστόσο, για να οδηγηθεί ο εγχώριος (και από την αλλοδαπή) ιδιωτικός τομέας στο να επιλέξει να επενδύσει στην ελληνική οικονομία θα πρέπει να δημιουργηθεί ισχυρό κλίμα αξιοπιστίας και εμπιστοσύνης. Επιπρόσθετα, και ο δημόσιος τομέας δύναται να συμβάλει προς αυτή την κατεύθυνση μέσω πραγματοποίησης δημοσίων επενδύσεων, π.χ. έργα υποδομών με σημαντικές θετικές εξωτερικές οικονομίες, οι οποίες θα είναι ορθολογικά κοστολογημένες και με μακροπρόθεσμο χαρακτήρα.

 
Η ετήσια ποσοστιαία μεταβολή του εθνικού δείκτη τιμών καταναλωτή (Εθνικός ΔΤΚ) διαμορφώθηκε στο -2,16% τον Ιούνιο. Η αντίστοιχη μεταβολή σε όρους εναρμονισμένου δείκτη τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) ήταν ίση με -1,10%. Ο Ιούνιος αποτέλεσε τον 28ο συνεχή μήνα αποπληθωρισμού για την ελληνική οικονομία.

Είναι γνωστό πως εκτός από τη «σπατάλη πόρων» και τη «διάβρωση της κοινωνικής συνοχής» που συνεπάγεται το υψηλό ποσοστό ανεργίας, η ελληνική οικονομία αντιμετωπίζει και έντονες αποπληθωριστικές πιέσεις. Ο Ιούνιος αποτέλεσε τον 28ο συνεχή μήνα αρνητικής ετήσιας μεταβολής του γενικού επιπέδου των τιμών.

Όπως παρουσιάζουμε στο Σχήμα 2 ο Εθνικός ΔΤΚ μειώθηκε σε ετήσια βάση -2,16% ενώ το αντίστοιχο μέγεθος για τον ΕνΔΤΚ ήταν -1,10%. Σε σχέση με το Μάιο ο αποπληθωρισμός με βάση τον Εθνικό ΔΤΚ παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητος (από -2,15% σε – 2,16%), ενώ με βάση τον ΕνΔΤΚ καταγράφηκε επιβράδυνση (από – 1,43% σε -1,10%). Σε ότι αφορά τους επί μέρους δείκτες που συνθέτουν τον Εθνικό ΔΤΚ και τον ΕνΔΤΚ (υπάρχουν 12 κοινές κατηγορίες αγαθών μεδιαφορετικούς συντελεστές στάθμισης και με διαφορετικό δείγμα στην κάλυψη των καταναλωτικών δαπανών) παρατηρούμε τα κάτωθι:

1. Εθνικός ΔΤΚ: Η στέγαση, οι μεταφορές και η ένδυση και υπόδηση είναι οι τρείς κατηγορίες αγαθών που είχαν τη μεγαλύτερη συνεισφορά στην πτώση -2,16% του Εθνικού ΔΤΚ. Στην πρώτη κατηγορία σημειώθηκε πτώση -7,1% (συνεισφορά -1,17 ποσοστιαίες μονάδες), στη δεύτερη -3,1% (συνεισφορά -0,43 ποσοστιαίες μονάδες) και στην τρίτη -3,6% (συνεισφορά -0,23 ποσοστιαίες μονάδες).
2. ΕνΔΤΚ: Όπως και στην περίπτωση του Εθνικού ΔΤΚ έτσι και στον ΕνΔΤΚ, η μεγαλύτερη συνεισφορά στην πτώση – 1,10% προήλθε από την κατηγορία της στέγασης. Πιο συγκεκριμένα η ετήσια μεταβολή ήταν -7,7% με συνεισφορά στη μεταβολή του δείκτη -0,77 ποσοστιαίες μονάδες.
3. Απόκλιση: Η απόκλιση ανάμεσα στην ποσοστιαία μεταβολή του Εθνικού ΔΤΚ και στο αντίστοιχο μέγεθος του ΕνΔΤΚ προέρχεται κατά κύριο λόγο από την κατηγορία των μεταφορών και των ξενοδοχείων – καφέ και εστιατορίων. Στον Εθνικό ΔΤΚ οι δύο προαναφερθείσες κατηγορίες σημείωσαν πτώση -3,1% και -0,6%, ενώ στον ΕνΔΤΚ σημείωσαν αύξηση 2,3% και 1,6% αντίστοιχα.

 
Το σύνολο των καταθέσεων των ιδιωτικών φορέων της οικονομίας στα εγχώρια νομισματικά και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα (ΝΧΙ) ανήλθε στα 129,92 δις ευρώ το Μάιο. Σε σχέση με τον Απρίλιο παρατηρήθηκε πτώση -3,74 δις ευρώ, ενώ σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου χρόνου η μείωση ανήλθε στα 32,18 δις ευρώ.

Το σύνολο των καταθέσεων των ιδιωτικών φορέων της οικονομίας στα εγχώρια ΝΧΙ διαμορφώθηκε στα 129,92 δις ευρώ το Μάιο. Το αντίστοιχο μέγεθος σε όρους χρηματοδότησης – πιστώσεων ανήλθε στα 194,48 δις ευρώ.

Στο Σχήμα 3 παρουσιάζουμε το σύνολο της χρηματοδότησης και το σύνολο των καταθέσεων των ιδιωτικών φορέων της οικονομίας (από και προς εγχώρια (ΝΧΙ)) για το διάστημα των τελευταίων 12 μηνών. Η απόκλιση ανάμεσα στο σύνολο των χρηματοδοτήσεων και το αντίστοιχο των καταθέσεων, από 34,14 δις ευρώ το Σεπτέμβριο 2014 διαμορφώθηκε στα 64,56 δις ευρώ το Μάιο 2015. Αυτή η μεταβολή προήλθε κατά κύριο λόγο από την πορεία των καταθέσεων και όχι από την πορεία των χρηματοδοτήσεων. Ο δείκτης οικονομικού κλίματος σημείωσε περαιτέρω επιδείνωση τον Ιούνιο (από 91,4 μονάδες δείκτη το Μάιο στις 90,7). Στους επί μέρους δείκτες εμπιστοσύνης η υψηλότερη πτώση καταγράφηκε στο λιανικό εμπόριο (-3,7), στις κατασκευές (-3,5), και στους καταναλωτές (-3,2). Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ο δείκτης οικονομικού κλίματος (ελληνική οικονομία) σημείωσε περαιτέρω επιδείνωση τον Ιούνιο. Πιο συγκεκριμένα διαμορφώθηκε στις 90,7 μονάδες δείκτη μειωμένος κατά -0,7 σε σχέση με το Μάιο και κατά -13,5 σε σύγκριση με τον Ιούνιο 2014. Η τιμή που έλαβε ο δείκτης οικονομικού κλίματος τον Ιούνιο αποτελεί χαμηλό 22 μηνών και αντικατοπτρίζει σε μεγάλο βαθμό τη χειροτέρευση των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας. Οι προσδοκίες και η «ψυχολογία» τόσο των καταναλωτών όσο και των επιχειρήσεων επηρεάζουν σε σημαντικό βαθμό τις αποφάσεις που λαμβάνουν για καταναλωτικές και επενδυτικές δαπάνες αντίστοιχα. Για παράδειγμα η διαμόρφωση προσδοκιών για θετικούς ρυθμούς οικονομικής μεγέθυνσης στο μέλλον ενισχύει τα κίνητρα για επενδύσεις γιατί οι επιχειρήσεις αναμένουν ότι η κερδοφορία τους θα αυξηθεί. Αντίστοιχα οι καταναλωτές προεξοφλούν αύξηση των εισοδημάτων τους, είτε λόγω αύξησης του μισθού τους είτε λόγω εύρεσης εργασίας, και ως εκ τούτου το κίνητρο για κατανάλωση ενισχύεται.

Αναφορικά με την πορεία των επί μέρους δεικτών η μεγαλύτερη πτώση (σε μηνιαία βάση) σημειώθηκε στο λιανικό εμπόριο (-3,7), και ακολουθεί ο δείκτης εμπιστοσύνης του τομέα των κατασκευών (-3,5), των καταναλωτών (-3,2) και της βιομηχανίας (-1,1). Ο μοναδικός δείκτης εμπιστοσύνης που παρουσίασε αύξηση ήταν αυτός των υπηρεσιών (0,7).