Η νέα Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας Τραμπ – Ανατροπή συμμαχιών και πολιτισμικός πόλεμος
Ο στρατηγικός σεισμός του 2025: Πώς η NSS επαναπροσδιορίζει την παγκόσμια τάξη και προκαλεί ρήγματα στο ΝΑΤΟ
Η δημοσίευση της Στρατηγικής Εθνικής Ασφάλειας (National Security Strategy – NSS) της διοίκησης Τραμπ για το 2025 αποτελεί μία ριζική απόκλιση όχι μόνο από την άμεση προκάτοχό της, αλλά και από τις γενικές γραμμές της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ μετά τον Ψυχρό Πόλεμο. Το έγγραφο, το οποίο αναλύθηκε από ειδικούς της Brookings και άλλους, σηματοδοτεί μια στροφή από την «παγκόσμια ηγεμονία» προς μια επιλεκτική προσέγγιση που επικεντρώνεται στον πολιτισμικό συντηρητισμό, την οικονομική αντιπαλότητα με την Κίνα και την αποδέσμευση από την ευρωπαϊκή άμυνα.
Το δόγμα του «τέλους της ηγεμονίας»
Ένα κεντρικό, αν και μη δημοσιευμένο, στοιχείο του στρατηγικού πλαισίου είναι η ρητή απόρριψη της αμερικανικής ηγεμονίας. Η πλήρης έκδοση της NSS αναφέρει ότι «η ηγεμονία είναι το λάθος πράγμα για να την επιθυμείς και δεν ήταν εφικτή». Αυτή η συλλογιστική παρέχει τη βάση για την υποχώρηση των ΗΠΑ από τον ρόλο τους ως «παγκόσμιος αστυνόμος».
Η NSS υποστηρίζει ότι μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, η ελίτ της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής έπεισε τον εαυτό της ότι η μόνιμη κυριαρχία των ΗΠΑ ήταν προς το συμφέρον της χώρας. Ωστόσο, η νέα στρατηγική τονίζει ότι οι υποθέσεις άλλων χωρών αφορούν τις ΗΠΑ μόνο εάν απειλούν άμεσα τα συμφέροντά τους. Αυτή η λογική χρησιμοποιείται για να δικαιολογήσει την αποχώρηση από τον ρόλο υπεράσπισης της Ευρώπης, με τη διοίκηση να στρέφει την προσοχή της σε ζητήματα όπως τα καρτέλ ναρκωτικών με έδρα τη Βενεζουέλα.
Αντί της μονομερούς δράσης, το έγγραφο προτείνει τη συνεργασία με «περιφερειακούς πρωταθλητές» για τη διατήρηση της σταθερότητας, ανταμείβοντας και ενθαρρύνοντας κυβερνήσεις, πολιτικά κόμματα και κινήματα ευρέως ευθυγραμμισμένα με τις αρχές και τη στρατηγική των ΗΠΑ.
Η σύγκρουση με το ΝΑΤΟ: Ανοιχτή πόρτα εναντίον «διαρκούς επέκτασης»
Το στρατηγικό πλαίσιο εκφράζει σαφή αντίθεση στη διατήρηση του ΝΑΤΟ ως «διαρκώς επεκτεινόμενης συμμαχίας». Αυτή η θέση έρχεται σε άμεση αντίθεση με την πολιτική του ΝΑΤΟ, το οποίο διατηρεί την «πολιτική της ανοιχτής πόρτας» (open-door policy), η οποία επιβεβαιώθηκε πρόσφατα στη σύνοδο κορυφής του Ιουνίου.
Ανώτατος αξιωματούχος της Συμμαχίας, η κοινοβουλευτική γενική γραμματέας Benedetta Berti, σημείωσε ότι, παρά την αντίθεση των ΗΠΑ, το ΝΑΤΟ συνεχίζει να δέχεται αιτήσεις από χώρες που επιθυμούν να ενταχθούν. Ωστόσο, η Berti πρόσθεσε ότι «δεν υπάρχει συναίνεση για την προώθηση της ένταξης νέων μελών», συμπεριλαμβανομένης της Ουκρανίας.
Το ΝΑΤΟ, εν μέσω αυτών των εντάσεων, εστιάζει στην εφαρμογή της δέσμευσης όλων των 32 συμμάχων για την αύξηση των αμυντικών τους δαπανών. Αυτή η απαίτηση, σύμφωνη με τις απαιτήσεις της διοίκησης Τραμπ, αναγνωρίζει ότι το επίπεδο αμυντικών δαπανών του «ειρηνευτικού μερίσματος» μετά τον Ψυχρό Πόλεμο δεν ήταν επαρκές για την τρέχουσα αξιολόγηση απειλών, ειδικά λόγω της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Επιπλέον, αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ καταδίκασαν ομόφωνα την πρόσφατη προσπάθεια της διοίκησης Τραμπ για κατάπαυση του πυρός μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας. Η έμφαση της Συμμαχίας παραμένει στη συνέχιση της στήριξης της Ουκρανίας για να μπορεί να αμυνθεί και να διαπραγματευτεί από θέση ισχύος.
Πολιτισμική παρέμβαση και «Make Europe Great Again»
Η πλήρης έκδοση της NSS εισάγει ένα εξαιρετικά αμφιλεγόμενο ιδεολογικό στοιχείο, με το σύνθημα «Make Europe Great Again» (Κάνε την Ευρώπη Μεγάλη Ξανά). Το έγγραφο εστιάζει στην ιδέα ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει «πολιτισμική εξάλειψη» λόγω των πολιτικών μετανάστευσης και της «λογοκρισίας της ελεύθερης έκφρασης».
Σε μία άνευ προηγουμένου κίνηση, η στρατηγική προτείνει να επικεντρωθούν οι σχέσεις των ΗΠΑ με την Ευρώπη σε χώρες που έχουν «ομοϊδεάτες» — πιθανώς δεξιών — κυβερνήσεις και κινήματα. Συγκεκριμένα, η Αυστρία, η Ουγγαρία, η Ιταλία και η Πολωνία αναφέρονται ως χώρες με τις οποίες οι ΗΠΑ θα πρέπει να «συνεργαστούν περισσότερο… με στόχο να τις απομακρύνουν από την [Ευρωπαϊκή Ένωση]». Το έγγραφο καλεί επίσης σε στήριξη κομμάτων, κινημάτων, πνευματικών και πολιτισμικών μορφών που επιδιώκουν την κυριαρχία και τη διατήρηση ή την αποκατάσταση των παραδοσιακών ευρωπαϊκών τρόπων ζωής, εφόσον παραμένουν «φιλοαμερικανικά».
Η στρατηγική αναδιάταξη: Η πρόταση για τους «Core 5»
Στο πλαίσιο της απόρριψης των δομών που περιορίζονται από απαιτήσεις πλούτου και δημοκρατικής διακυβέρνησης (όπως η G7), η NSS προτείνει τη δημιουργία ενός νέου σώματος μεγάλων δυνάμεων, τους «Core 5» ή C5.
Η ομάδα C5 θα αποτελείται από τις ΗΠΑ, την Κίνα, τη Ρωσία, την Ινδία και την Ιαπωνία—χώρες που συγκαταλέγονται σε εκείνες με πληθυσμό άνω των 100 εκατομμυρίων. Αυτή η νέα ομάδα θα συνεδρίαζε τακτικά, όπως η G7, με την προτεινόμενη πρώτη ατζέντα να αφορά την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή, και συγκεκριμένα την ομαλοποίηση των σχέσεων μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας. Η συμπερίληψη της Ρωσίας και της Κίνας στην προτεινόμενη δομή αντικατοπτρίζει προηγούμενες δηλώσεις του Προέδρου Τραμπ, ο οποίος είχε εκφράσει τη λύπη του για την αποβολή της Ρωσίας από την G8.
Αξιολόγηση και αντίδραση
Η Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας του 2025, είτε στην επίσημη είτε στην πληρέστερη (ανεπίσημη) μορφή της, παρουσιάζει μια στρατηγική στροφή από την παγκόσμια ηγεσία σε μια πολιτική επιλεκτικής αποδέσμευσης και ιδεολογικής παρέμβασης. Ενώ η επίσημη εκδοχή επικεντρώνεται στον ανταγωνισμό με την Κίνα και στην απόσυρση από την ευρωπαϊκή άμυνα, η «πληρέστερη» εκδοχή προσθέτει ένα ισχυρό στοιχείο πολιτισμικής μάχης με στόχο την αναμόρφωση της Ευρώπης.
Ωστόσο, η ίδια η ύπαρξη της πληρέστερης εκδοχής αμφισβητήθηκε από τον Λευκό Οίκο. Μετά τη δημοσίευση του ρεπορτάζ για την πλήρη έκδοση, εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου διέψευσε την ύπαρξη οποιασδήποτε άλλης εκδοχής εκτός από τη δημοσιευμένη, δηλώνοντας ότι «δεν υπάρχει εναλλακτική, ιδιωτική ή διαβαθμισμένη εκδοχή».
Συνολικά, η NSS 2025 δημιουργεί ένα πλαίσιο όπου οι ΗΠΑ απομακρύνονται από τις παραδοσιακές συμμαχικές δομές (ΝΑΤΟ, G7) και επιχειρούν να επηρεάσουν ενεργά την εσωτερική πολιτισμική και πολιτική κατεύθυνση των ευρωπαϊκών κρατών, επιλέγοντας να συνεργαστούν με όσους υιοθετούν την ιδεολογία της «διατήρησης/αποκατάστασης των παραδοσιακών ευρωπαϊκών τρόπων ζωής». Το μέλλον των διατλαντικών σχέσεων, σύμφωνα με την Berti, θα εξαρτηθεί πλέον από το πώς οι θέσεις της διοίκησης που περιγράφονται στην NSS θα επηρεάσουν το ΝΑΤΟ, καθώς είναι σαφές ότι τα κράτη μέλη έχουν διαφορετικές αντιδράσεις στα ιδιαίτερα ενδιαφέροντα της διοίκησης για την πολιτισμική υγεία της Ευρώπης.
Η στρατηγική αυτή μοιάζει με τη μετατόπιση των πλακών στην τεκτονική της παγκόσμιας πολιτικής. Ενώ οι παραδοσιακές πλάκες (όπως το ΝΑΤΟ) προσπαθούν να διατηρήσουν τη θέση τους, οι νέες ιδεολογικές και γεωπολιτικές δυνάμεις που απελευθερώνει η NSS απειλούν να δημιουργήσουν νέα ρήγματα, αναδιατάσσοντας τα όρια επιρροής και συνεργασίας σε παγκόσμιο επίπεδο.
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη υβριδικής νοημοσύνης.
Για αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.




