Εξαγωγές με ακριβή ενέργεια: το κρυφό κόστος που απειλεί την ελληνική οικονομία
Στη δημόσια συζήτηση για την πορεία της ελληνικής οικονομίας, οι εξαγωγές παρουσιάζονται συχνά ως η μεγάλη επιτυχία της τελευταίας δεκαετίας. Και πράγματι, η άνοδος τους είναι υπαρκτή. Όμως πίσω από τους αριθμούς υπάρχει μια σκληρή πραγματικότητα που συστηματικά υποβαθμίζεται: η Ελλάδα επιχειρεί να γίνει εξαγωγική δύναμη με τις ακριβότερες ενεργειακές τιμές στην Ευρώπη.
Αυτό δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια. Είναι στρατηγικό μειονέκτημα.
Η ακριβή ενέργεια ακυρώνει το αφήγημα ανταγωνιστικότητας
Όταν μια χώρα θέλει να εξάγει βιομηχανικά προϊόντα, τρόφιμα, χημικά, μέταλλα ή επεξεργασμένα αγαθά, η ενέργεια είναι βασικό συστατικό του κόστους παραγωγής. Αν το ρεύμα και τα καύσιμα παραμένουν ακριβά:
- το εργοστάσιο παράγει ακριβότερα
- ο αγρότης καλλιεργεί ακριβότερα
- η μεταφορά κοστίζει περισσότερο
- η ψύξη, η αποθήκευση και η εφοδιαστική αλυσίδα επιβαρύνονται
- τα περιθώρια κέρδους συρρικνώνονται
Με απλά λόγια: η ελληνική επιχείρηση ξεκινά τον διεθνή αγώνα με βαρίδια στα πόδια.
Το παράδοξο της Ελλάδας
Η Ελλάδα διαθέτει ήλιο, άνεμο, γεωγραφική θέση και δυνατότητα να εξελιχθεί σε ενεργειακό κόμβο. Κι όμως, πολλές επιχειρήσεις λειτουργούν με κόστος που μειώνει την ανταγωνιστικότητά τους απέναντι σε αντιπάλους από άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Αυτό δημιουργεί ένα επικίνδυνο παράδοξο:
- μιλάμε για εξωστρέφεια
- πανηγυρίζουμε για εξαγωγές
- αλλά επιβαρύνουμε τον παραγωγό με ακριβό ρεύμα και καύσιμα
Είναι σαν να ζητάς από αθλητή να τρέξει πρωταθλητισμό φορώντας αλυσίδες.
Η σύνδεση με την «αθέατη ευπάθεια»
Είχαμε ήδη το πρόβλημα της υψηλής εξάρτησης από εισαγόμενες πρώτες ύλες και ενδιάμεσα αγαθά. Τώρα προστίθεται και δεύτερο πλήγμα: ακριβή ενέργεια.
Άρα ο Έλληνας εξαγωγέας πιέζεται διπλά:
- Πληρώνει ακριβά για εισαγόμενα inputs.
- Πληρώνει ακριβά για να τα μετατρέψει σε τελικό προϊόν.
Αυτό σημαίνει ότι μέρος της εξαγωγικής επιτυχίας δεν είναι ισχυρή βάση, αλλά επίδοση παρά τα εμπόδια.
Ποιοι κλάδοι κινδυνεύουν περισσότερο
Η ακριβή ενέργεια χτυπά ιδιαίτερα:
- μεταποίηση
- τρόφιμα και ψυγεία
- μέταλλα και δομικά υλικά
- χημικά προϊόντα
- αγροτική παραγωγή με άρδευση
- μεταφορές και logistics
- μικρομεσαίες επιχειρήσεις χωρίς διαπραγματευτική δύναμη
Οι μεγάλες εταιρείες αντέχουν περισσότερο. Οι μικρές στραγγαλίζονται πρώτες.
Η μεγάλη αυταπάτη των προσωρινών επιδοτήσεων
Οι κυβερνήσεις συχνά απαντούν με επιδοτήσεις ή προσωρινές ενισχύσεις. Αυτές δίνουν ανάσα, αλλά δεν λύνουν το πρόβλημα.
Αν κάθε χρόνο χρειάζεται κρατική ένεση για να αντέξει η παραγωγή, τότε δεν υπάρχει ανταγωνιστικό μοντέλο. Υπάρχει σύστημα μόνιμης εξάρτησης από παρεμβάσεις.
Η πραγματική λύση είναι δομική:
- φθηνότερη και σταθερή ηλεκτρική ενέργεια
- γρήγορα δίκτυα και αποθήκευση
- βιομηχανικά τιμολόγια με προβλεψιμότητα
- επιτάχυνση ΑΠΕ χωρίς στρεβλώσεις
- ενεργειακή αυτοπαραγωγή επιχειρήσεων
- σύγχρονες διασυνδέσεις και ανταγωνιστική αγορά
Τι πιθανότατα δεν βλέπουμε
Η συζήτηση επικεντρώνεται στο αν οι εξαγωγές αυξήθηκαν. Αυτό είναι δευτερεύον.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι: με τι κόστος αυξήθηκαν και πόσο βιώσιμη είναι αυτή η αύξηση;
Αν οι επιχειρήσεις εξάγουν με συμπιεσμένα κέρδη, αναβολή επενδύσεων και κόπωση κεφαλαίου, τότε οι αριθμοί σήμερα μπορεί να κρύβουν αδυναμία αύριο.
Τι θα έπρεπε να γίνει τώρα
Η Ελλάδα χρειάζεται εθνικό σχέδιο ανταγωνιστικής ενέργειας για παραγωγή και εξαγωγές:
- Μόνιμη μείωση ενεργειακού κόστους βιομηχανίας.
- Αυτοπαραγωγή σε επιχειρήσεις και αγρότες.
- Προτεραιότητα σε δίκτυα και αποθήκευση.
- Σύνδεση ενεργειακής πολιτικής με εξαγωγική στρατηγική.
- Κίνητρα για κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας.
Η τελική αλήθεια
Η Ελλάδα δεν θα γίνει ισχυρή επειδή απλώς εξάγει περισσότερο. Θα γίνει ισχυρή όταν θα μπορεί να παράγει φθηνότερα, σταθερότερα και εξυπνότερα από τον ανταγωνισμό.
Χωρίς λύση στο ενεργειακό κόστος, οι εξαγωγές μοιάζουν με όμορφη βιτρίνα πάνω σε ακριβό και εύθραυστο θεμέλιο.
mywaypress.gr –Περιεχόμενο αξίας με την υποστήριξη υβριδικής νοημοσύνης.
Για αναγνώστες με μεγάλο εύρος προσοχής.
